اهمیت نیتروژن و اسیدهای آمینه در دوره پر شدن مغز در پسته

اهمیت نیتروژن و اسیدهای آمینه در دوره پر شدن مغز در پسته

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

نیتروژن (N) مهمترین عنصر برای رشد و توسعه هر گیاهی است. در مورد پسته هم اهمیت فوق العاده عنصر نیتروژن بر هیچ کس پوشیده نیست. نیتروژن به مثابه اکسیژن در انسانها و جانوران است. در حقیقت زمانی که اکسیژن (O) وجود نداشته باشد تنفس انسان دچار مشکل می شود و مرگ حتمی است. برای درختان پسته و گیاهان دیگر هم عنصر نیتروژن اینچنین عمل حیاتی را برای گیاهان دارد. دو برحه زمانی بسیار اساسی در جذب نیتروژن در درختان پسته وجود دارد برحه اول در دوره استارت خوردن درختان در اوایل فصل بهار و دوره دوم پر شدن مغز!! شاید مهمترین برحه زمانی از نظر جذب نیتروژن در درختان پسته در دوره پر شدن مغز باشد. دوره پر شدن مغز دوره ای ست مهم که غفلت از مراقبتهای لازم بخصوص کوددهی نیتروژن خسارات جبران ناپذیری بدنبال دارد. بسیاری می پندارند که در دوره پر شدن مغز مهمترین عنصر پتاسیم (K) است اما باید در نظر داشت اگر چه پتاسیم نقش مهمی در دوره پر شدن مغز دارد اما اهمیت عنصر نیتروژن (N) در دوره پر شدن مغز بمراتب مهمتر و حیاتی تر است. متابولیسم (سوخت و ساز) عنصر نیتروژن در دوره پر شدن مغز در درختان پسته نقش اساسی در پر شدن مغز ایفا می کند. شناخت دقیق متابولسیم نیتروژن در دوره پر شدن مغز و ترکیبات حاصل از آن کاری جالب و در عین حال مشکل است. متابولسیم نیتروژن علاوه بر پر شدن مغز در مکانیزم سال آور (On) و سال نیاور (Off) هم اهمیت فوق العاده ای دارد! کودهای نیتروژنه باید هر سال به خاک اضافه شوند و یا از طریق محلولپاشی در اختیار درختان گذارده شوند!! مسلما باغاتی که از نظر کوددهی نیتروژنه در مضیقه باشند دچار مشکل خواهند بود!! اسیدهای آمینه واحدهای سازنده پروتویین ها در موجودات هستند. تا کنون بیش از 20 نوع اسید آمینه در موجودات شناخته شده اند. بهر روی همانطور که اشاره شد اسیدهای آمینه هستند که پروتویین ها را می سازند و پروتویین ها جزو ترکیبات بسیار مهم واساسی در پیکره جانواران و نباتات هستند. پروتویین ها در گیاهان نقش اساسی در فتوسنتز دارند و حتی جایز نوبل به کشف پروتویین ها و مکانیسم پیچیده آنها در فتوسنتز گیاهان اختصاص داده شده است. در واقع پروتویین ها مجموعه ای از ترکیبات متفاوتی از اسیدهای آمینه است که کنار هم قرار گرفته اند. پروتویین ها نقش حیاتی در بیولوژی جانداران دارند و حتی همانندسازی DNA و بسیاری از واکنش های مولکولی و بیوشیمیایی در جاندارن وابستگی کامل به پروتویین ها دارد. در واقع مغز پسته یا خشکبار دیگر از 3 بخش اصلی بوجود آمده است 1-پروتویین 2-هیدارتهای کربن و 3-روغن یا چربی. اسیدهای آمینه انواع مختلف با اسامی مختلف دارند مانند گلوتامین، لیزین، آسپاراژین، آلجانین یا آلجنین، سیستیین، لوسین و ...بخوبی به اثبات شده که در خشکبار مانند مغز پسته اسید آمینه آرجینین (arginine) بخش عمده ای از اسید آمینه موجود در مغز پسته را تشکیل می دهد. بسیاری از کارخانجات تولید کننده کودهای محلولپاشی از این اصل یا حقه استفاده کرده اند و کودهای اسید آمینه ای را فرموله می کنند که دارای درصد بالایی از اسید آمینه آرجنین هستند که در واقع پر شدن مغز در درختان پسته را بسیار سریعتر و مساعدتر می کند!! در واقع عنصر نیتروژن در گیاه تبدیل به اسیدهای آمینه می شوند و اسیدهای آمینه زمانی که در کنار هم قرار می گیرند پروتویین ها بوجود می آیند. بصورت خیلی ساده زمانی که مثلا کود اوره یا سولفات آمونیوم در موعد پر شدن مغز در اختیار ریشه قرار می گیرد عنصر نیتروژن توسط ریشه ها جذب می شود و متابولسیم مناسب و کامل نیتروژن در گیاه منجر به تولید اسیدهای آمینه و پروتویین ها می شود و اسیدهای آمینه وارد مغز شده و مغز بخوبی تکامل می یابد!! زمانی که نیتروژن بمقدار کافی در گیاه موجود نباشد اسیدهای آمینه هم به مقدار کافی در گیاه تولید نمی شوند!! علاوه بر آرجنین 2 اسید آمینه گلوتامات و آسپاراتات نیز نقش مهمی در پر شدن مغز در خشکبار دارند!! با توجه به این نکته که در جذب کودهای نیتروژنه بخصوص در دوره پر شدن مغز در تابستان و دمای فوق العاده بالای محیط و خاک و طول کشیدن پروسته تبدیل عنصر نیتروژن به آمینواسیدها در درختان بهتر آن است که علاوه بر مصرف کودهای نیتروژنه در خاک به مقدار مناسب و در زمان صحیح می توان کودهای نیتروژنه را محلولپاشی کرد. از این کار مناسبتر و بهتر آن است که در دوره پر شدن مغز از کودهای محلولپاشی حاوی اسیدهای آمینه در دوره پر شدن مغز استفاده کرد. نکته قابل توجه این است که کارخانجات داخلی نمی توانند کیفیت و تکنولوژی کودهای اسید آمینه ای وارداتی از کشورهای پیشرفته را داشته باشند!! درصد اسید آمینه موجود در کود محلولپاشی هم بسیار مهم است و اگر کود اسید آمینه ای دارای درصد پایینی از آمینواسیدها باشد کارآیی چندانی روی درختان پسته نخواهد داشت!!!

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ۳:٠٧ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/۳/۳۱
تگ ها :

جداسازی اکتینومیست از دانه های پسته خشکیده در مروست استان یزد

جداسازی اکتینومیست از دانه های پسته خشکیده در مروست استان یزد

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

حدود دو هفته پیش بازدیدی مختصر برای چندمین بار از برخی از باغات پسته شهر مروست هرات در استان یزد انجام شد. در طی این بازدید مفید یک مساله جالب توجه من را جلب کرد. در برخی از درختان کله قوچی حدودا 20 ساله برخی از دانه های پسته در خوشه ها کاملا خشکیده بودند و منظره ای حفره مانند در داخل آنها ایجاد شده بود. از نظر وجود آفات درختان کاملا چک شدند و مشخص شد که  در برخی از سازها (دم خوشه ها) آفت (کرم یا پروانه چوبخوار پسته وجود دارد) که البته در همه خوشه ها چنین چیزی مشخص نبود و فقط در برخی از خوشه ها کرم وجود داشت! خوشه هایی در درختهایی پیدا شد که دم خوشه ها کاملا سالم بود و هیچ کرمی داخل دم خوشه ها نبود اما بصورت جالبی بسیاری از دانه ها در داخل خوشه ها خشکیده بودند. این مساله مانند بسیاری از مسایل باغات پسته مشکلی عجیب و جالب بود!! جالب از این نظر که فقط این مشکل در درختان کله قوچی خودنمایی می کرد و در سایر پیوندها چنین مشکلی مشاهده نمی شد. یکی از دلایل مهمی که دخیل بودن صرف آفت پروانه چوبخوار در این مشکل را رد می کرد این بود که پروانه چوبخوار با این تراکم فوق العاده هیچ گاه نمی تواند به این سرعت و شدت موجب خشکاندن دانه ها شده باشد چون معمولا پروانه چوبخوار اگر هم در داخل خوشه ها وجود داشته باشد می تواند ماکزیمم چند دانه سر خوشه ها را خشک کند و خشکاندن تمام دانه ها در یک خوشه و ایجاد حفره های عجیب و غریب در داخل دانه ها نمی تواند صرفا در اثر حمله آفت پروانه چوبخوار پسته باشد. با سوالاتی که از صاحب باغ (آفای میرزاده) صورت گرفت مشخص شد که این مشکل معمولا در اوایل بهار و بعد از تشکیل دانه ها در چند سال اخیر بصورت پراکنده در برخی از نقاط باغ و روی درختان کله قوچی بوجود می آید. بعد از بازگشت از مروست نمونه های دانه های خشک شده به آزمایشگاه منتقل شد و با توجه به مشکوک بودن به قارچ پس از ضدعفونی سطحی قطعات کوچک پوست دانه ها، قطعات کوچکی از پوست دانه ها به ابعاد نیم در نیم سانتی متر روی محیط کشت PDA کشت شد!! بعد از گذشت چند روز عامل بیماری شروع به رشد روی محیط کشت کرد. نکته بسیار جالب این بود که عامل بیماری بسیار کند رشد بود و بعد از گذشت یک هفته در حد 2 سانتی متر کلنی عامل بیماری پیشرفت کرد. از ریسه ها و نمونه رشد یافته روی محیط کشت قطعه ای کوچک روی لام قرار داده شد و زیر میکروسکوپ معمولی و با کمترین امکانات شروع به شناسایی این عامل پرداخته شد. اسپورها و هیف عامل بیماری مشخص کرد که در واقع عامل این مشکل نوعی باکتری بنام اکتینومیست ها است. اکتینومیست ها (actinomycet) دسته ای از باکتریها هستند که شباهت زیادی به قارچ ها دارند از این حیث که مانند قارچ ها تولید هیف و میسیلیوم می کنند اماسرعت رشد در مقایسه با قارچها کمتر است. اسپورهای زنجیره ای اکتینومیست ها زیر میکروسکوپ کاملا واضح بودند. کلنی های تشکیل شده روی محیط کشت تقریبا شباهت 100 درصد با کلنی های اکتینومیست ها داشتند اما متاسفانه با توجه به محدودیت امکانات جنس و گونه این اکتینومیست قابل شناسایی نبود. بهر روی برای اینکه این اکتینومیست بعنوان یک عامل بیماری روی دانه ها در پسته از جنبه قابل قبول علمی برخوردار باشد باید حتما تست اثبات بیماری زایی (آزمایش یا تست کخ) بسرعت و دقت انجام شود که متاسفانه با توجه به امکانات و بودجه محدود این امر فعلا میسر نیست اما بنده با توجه به تجریبات فراوانی که در مورد کشت باکتریها و قارچ ها دارم و شواهدی که مشاهده کردم مطمن هستم که عامل این بیماری می تواند عاملی خطرناک و دردسرساز باشد. نکته جالب در مورد کشت این عامل بیماری این بود که از تمام قطعات (حداقل 5 قطعه) در محیط کشت عامل بیماری و کلنی بیماری شروع به رشد کرد و ساپروفیت بودن عامل بیماری یا آلودگی محیط کشت امری تقریبا محال بنظر می رسد. نکته جالب در مورد این بیماری همانطور که اشاره شد خسارتزا بودن این اکتینومیست روی درختان یا پیوندهای کله قوچی بود و روی سایر درختان از جمله اکبری این مشکل وجود نداشت. در باغات پسته ایران هر روز مشکلات تازه تری مشاهده می شوند و با توجه به گسترده بودن اقلیم پسته کاری در ایران ضعف تحقیقات پسته در ایران بسیار نمایان است. یکی از مشکلات تحقیقات پسته در ایران این است که اقلیم پسته کاری یا پسته خیزی در ایران بسیار وسیع است از کرمان و رفسنجان بگیر تا قزوین و خراسان و یزد و اصفهان و هر کدام از این مناطق مراکز تحقیقاتی خاص خود را می طلبند که بتوانند مشکلات همان منطقه را مورد کنکاش قرار بدهند بسیاری از تحقیقاتی که مثلا در مرکز تحقیقات پسته در رفسنجان انجام می شوند در سایر نقاط قابل کاربرد نیستند و بالعکس این قضیه هم صادق است. بخش تحقیقات و توسعه در مورد بسیاری از کشورها و شرکت ها بسیار کلیدی و مهم هستند و بیشترین بودجه در این مراکز صرف می شوند!! اما در ایران تحقیقات پسته باد هواست و توجه چندانی به آن نمی شود به امید آن روزی که تحقیقات سرلوحه همه کارها در بخش کشاورزی باشد و محققین ورزیده بتوانند به جایگاه اصلی خود در پسته ایران برسند. تا کی می خواهیم با این وضع آشفته پسته کاری و باغداری کنیم نمی دانم!! به امید فردایی بهتر برای صنعت پسته ایران.

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ۱۱:٤٥ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/۳/٢٧
تگ ها :

رواج سم کلروپریفوس (chlorpyrifos) برای کنترل پسیل در باغات پسته

رواج سم کلروپریفوس (chlorpyrifos) برای کنترل پسیل در باغات پسته

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

سم کلروپریفوس (chlorpyrifos) با نامهای تجاری دورسبان و لورسبان در چند سال اخیر یکی از سموم پرمصرف بر علیه پسیل پسته در باغات پسته بوده است. کلروپریفوس جزو سموم فسفره آلی است مانند بسیاری از سموم دیگری که کشاورزان می شناسند. این سم از خانواده سم های زیر است دی کلروس، متاسیستوکس، فنتریتیون، دیازینون و.....بهر روی خانواده این سم یعنی سموم فسفره آلی خانواده ای شناخته شده است و بسیاری از سموم پرمصرف در باغات پسته جزو این دسته از خانواده شیمیایی هستند. دورسبان یا کلروپریفوس دارای بوی خاصی است و از دهها متر آنطرفتر می توان بوی آن را استشمام کرد. دورسبان سمی است که بر علیه طیف وسیعی از آفات مصرف می شود از شته ها بگیر تا مگس ها و ...دورسبان یک سم قدیمی است و در سال 1966 میلادی به بازار وارد شده است. ابتدا دورسبان برای کنترل آفات خاکزی و همچنین آفات برگزی در سال 1965 میلادی مورد آزمون قرار گرفت. یکی از مزایای دورسبان برای کنترل پسیل پسته خاصیت تدخینی این سم است و تا حد زیادی بخار شدن جزیی این سم می تواند پسیل های را که نمی توان در تماس مسقیم با سم کنترل شوند را کنترل کند!! سموم فسفره آلی از جمله کلروپریفوس دارای یک مزیت عمده هستند که آن مزیت عدم باقیمانده یا در حد جزیی بودن باقیمانده سم در داخل مغز است. یکی از عیبهای بزرگ برخی از سموم بخصوص استامی پرید وجود بالای باقیمانده سم در داخل مغز پسته است که اخیرا بسیار مشکل ساز شده است اما در مورد سم دورسبان اینچنین مشکلی وجود ندارد. اسیدیته یا پی اچ نقش مهمی در پایداری این آفت کش دارد و مشخص شده که در پی اچ بالا سم دورسبان پایداری چندانی ندارد!! دورسبان یکی از سموم پرمصرف و پرکاربرد در ایالات متحده آمریکا بوده و هنوز هم هست. کلروپریفوس در دامپزشکی هم اهیمت زیادی دارد و بعنوان کنترل کننده انگلهای خارجی در دامها مورد مصرف قرار می گیرد. یکی دیگر از مزایایی کلروپریفوس خاصیت کنه کشی آن است و تا حد زیادی می تواند کنه ها را در پسته و سایر محصولات کنترل کند و از این حیث شباهت به سم آمیتراز یا میتاک می دهد!! حتی از کلروپریفوس بعنوان یک نماتد کش هم یاد شده است!! یکی دیگر از مزایایی سم دورسبان خاصیت ضربه ای شدید این سم است. در مورد پسیل پسته تجربه بخوبی نشان داده سمومی که خاصیت ضربه ای شدید روی آفت دارند روی کنترل پسیل پسته بهتر عمل می کنند و از این حیث هم دورسبان یا کلروپریفوس بسیار مهم است. دو عیب مهم دورسبان یا کلروپریفوس عبارتند از 1-خاصیت کشندگی شدید روی حشرات مفید از جمله کفشدوزکها و سایر دشمنان طبیعی و 2-سمیت شدید دورسبان روی انسانها و حیوانات خونگرم. در مورد سم پاشی با دورسبان فردی که سم پاشی می کند باید از نظر رعایت نکات ایمنی و بهداشتی باید حتما هوشیار باشد!! بدلیل سمیت زیاد مخصوصا برای فردی که سم پاشی می کند پاشیدن این سم مانند برخی از سموم دیگر راحت نیست!! کلروپریفوس می تواند از طریق پوست یا از طریق استنشاق وارد بدن شود و ایجاد مسمومیت برای فرد کند!! طرز عمل سم یا مد آف کشن سم اثر دورسبان روی سیستم عصبی آفت است. کلروپرییفوس از طریق اختلال روی سیستم عصبی آفت می تواند موجب کنترل یا مرگ آفت شود. همانطور که اشاره شد اثر سم بصورت ضربه ای است و از چند دقیقه پس از سم پاشی تا چند ساعت پس از سم پاشی می توان اثر سم را روی آفت مشاهده کرد. همیشه کشاورزان یک گام از محققین جلوتر هستند چون چاره ای جزو حفظ محصول و زحمت کشیده خود ندارند و نمی توانند 10 سال صبر کنند تا محققین محترم و فعال!! سم جایگزین میتاک و اند وسولفان را به آنها معرفی کنند و بنابراین مجبورند با روش آزمون و خطا سمی مناسب کار خود از میان سموم موجود در بازار برای کنترل پسیل پسته مصرف کنند. علاوه بر کلروپریفوس سموم دیگر مناسبی در بازار وجود دارند که می توانند بر علیه پسیل پسته موثر باشند اما تا بخواهند مجوز مصرف از محققین بگیرند و دولت برا پسته مصرف آنها را به ثبت برساند سالهای سال به طول می انجامد!! بنظر می رسد سم دورسبان سم نسبتا مناسبی برای کنترل پسیل پسته باشد و به همین دلیل است که مصرف آن بشدت افزایش یافته است. باید هر چه سریعتر سموم مناسب و موثر دیگری از طریق دستگاههای مربوطه برای کنترل پسیل پسته بثبت رسیده و مصرف شوند چون با محدودیتهای شدیدی که در مورد سموم داریم کنترل آفت بدون معرفی سموم موثر و جدید بسیار مشکل بنظر می رسد. دلیل کندی فوق العاده معرفی و آزمایش سموم جدید چیست؟ تا کی باید کشاورزان صبر کنند تا یک سم جدید وارد چرخه مبارزه با پسیل شوند. علاوه بر کلروپریفوس سموم مختلف دیگری هم در بازار بوفور وجود دارند و بهتر است هر چه سریعتر توسط مراکز مربوطه بثبت برسند چون واقعا دست کشاورزان در استفاده از سموم بسیار خالی است و باید به کشاورز حق داد که بصورت مداوم از استامی پرید یا سموم مشکل ساز دیگر استفاده کند چون خود ما نتوانستیم یک سم خوب و با کیفیت در دسترس کشاورزان قرار دهیم!! بنظر می رسد باید کم کم سموم پایروتیروییدی مانند دلتامترین یا پرمترین را برای مبارزه با پسیل پسته وارد چرخه مبارزه کنیم و نمی توان تا ابد کشاورزان را از استفاده از این سموم منع کنیم. واقعا فشار آفت اینقدر زیاد است که نمی توان در اوج گرما و طغیان پسیل به مقدار حشرات مفید و حفظ آنها در باغ فکر کنیم و اگر بخواهیم واقعا از مشکل شیره خشک خلاصی یابیم باید هر 18 روز یک سم پاشی انجام دهیم. استفاده از سموم گیاهی و کم خطر باید هر چه سریعتر در دستور کار قرار بگیرند و همچنین باید فورا یکسری از کمپانی های مبارزه با آفات سازماندهی شوند و مبارزه را به اینچنین شرکت هایی سپرد و سموم خطرناک را از دست دلالان و کشاورزان گرفت. به امید فردایی بهتر برای صنعت پسته ایران.

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ۳:٢۳ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/۳/٢٦
تگ ها :

مبارزه غیر اصولی با آفات پسته فاجعه بزرگ برای محیط زیست و سلامتی انسان

مبارزه غیر اصولی با آفات پسته فاجعه بزرگ برای محیط زیست و سلامتی انسان

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

تابستان در هر سال جولانگاه آفت پسیل پسته یا شیره خشک در مناطق پسته کاری است. آفت شیره خشک سال به سال مشکل سازتر می شود. میلیونها لیتر از سموم خطرناک هر سال وارد محیط زیست و چرخه زندگی انسانها در این مناطق می شود و آلودگی های شدیدی را برای محیط و حتی آبهای زیر زمینی و موجودات حساس در بر دارد. براستی چرا با این حجم وسیع سم پاشی صورت می گیرد؟ امروزه تانکر سم پاش و موتور آن بعنوان یکی از اجزای ضروری زندگی در خانه بسیاری از افراد بومی در تقریبا تمامی مناطق پسته کاری وجود دارد. مثل اینکه سم پاش ها مانند ماشین لباسشویی یا وسیله ای ضروری دیگر در خانه افراد وجود دارد. سم فروشی بعنوان یک کاسبی سودمند در مناطق پسته خیز گسترش یافته است و حتی در بقالی ها هم سم می فروشند. سازمان حفظ نباتات با اکیب بسیار محدود و بازرسی های بسیار کم تاثیر تقریبا هیچ کنترلی روی خرید و فروش سموم کشاورزی در روستاها و مناطق دور افتاده ندارد. سموم بسیار آسان خرید و فروش می شوند انگار که دارید قند و شکر می خرید!! مسلما اشخاصی که از ما پسته می خرند اگر می دانستند که این پسته هر 10 روز یکدفعه سم پاشی می شود مسلما در خرید پسته تجدید نظر می کند. واقعا فاجعه ای عظیم در باغات پسته در حال وقوع است و افراد بی مسولیت بصورت گسترده و بی ملاحظه از سموم استفاده می کنند. باید سموم را از کشاورزان ودلالان گرفت و مصرف آن را به شرکت های تخصصی واگذار کرد. واقعا کسی نیست پاسخگوی این فاجعه در باغات پسته ایران باشد. چرا باید یک آفت اینقدر کشاورزان را دچار در دسر کند که قرار باشد هر 10 روز یکدفعه سم پاشی کنند؟ چرا هیچ برنامه ریزی نمی شود تا مشکل بصورت اساسی حل شود بر اساس معذوریت ها و شرایط خاص باغات پسته ایران و نه نقشه های باغات منظم و پیشرفته کالیفرنیا؟ صبح هنگام و همچنین در وقت غروب در آن واحد دهها تراکتور و سم پاش در هر روستا سم پاشی انجام می دهند عمق فاجعه آنقدر بالاست که از بس مقدار غلظت سموم در جو بالاست که بوی سموم در کل منطقه و در یک شعاع چندین کیلومتری براحتی قابل استشمام است. با این اوضاع مبارزه با پسیل پسته محیط ما آلوده تر و فشار آفت هر سال بیشتر از سال قبل خواهد بود! کنترل یک آفت نمی تواند کار چندان سختی باشد و با استفاده از نظرات کارشناسان و دلسوزان می توان به نتایج خوبی رسید اما قدم اول در سروسامان دادن به بحث سموم گرفتن سموم از کشاورزان و دلالان سموم است و باید سموم را خود دولت توزیع کند  از طریق شرکت های مشاوره ای قوی و این شرکت ها با گرفتن هزینه سم پاشی از کشاورز و دادن تضمین به کشاورز شروع به مبارزه اصولی و موثر با آفت کنند. در حال حاضر اوضاع کنترل آفت در باغات پسته بهیچ وجه مساعد نیست و استفاده بی رویه از سموم مختلف خطرات جانی برای انسانها دارد و باید فکری اساسی بحال آن کرد ولی از بس مشغولیتهای دولتمر دان و برنامه ریزان زیاد است که اصلا جایی برای باغدار، پسته و سموم باقی نمی ماند!! ولی در نهایت این کشاورز است که ضرر می کند. کارهای زیادی می توان جهت سروسامان دادن به این اوضاع آشفته وجود دارد و باید از نظرات کارشناسان و تجربیات مفید سایر کشورها در جهت رفع مشکل استفاده کرد. با این روش و این رویه مصیب های زیادی در آینده ای نچندان دور گریبانگیر مناطق پسته کاری خواهد شد. حیف است که منابع پاک طبیعی را با مصرف خودسرانه از سموم مختلف به ورطه نابودی بکشانیم!! در ایران مافیای قدرتمندی سموم و کودهای کشاورزی را مدیریت می کند و بدون سرو صدا و در سکوت کامل به سودهای میلیاردی دست پیدا کرده و می کند. افراد بی وجدانی که برای جان انسانها ارزش قایل نیستند و با یک تماس تلفنی هزاران لیتر سموم مختلف را وارد و به بازار مصرف با چند برابر قیمت خرید روانه می کنند!! بسیاری از افراد دلسوز و فارغ التحصیلان بخش کشاورزی و گیاهپزشکی را می توان با یک برنامه ریزی صحیح بکار گرفت و از این اوضاع اسفناک فاصله گرفت البته اگر گوش شنوایی وجود داشته باشد و وجدانی که برای جان انسانها ارزش قایل باشد!!

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ۸:٤۱ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٢/۳/٢٢
تگ ها :

همه چیز در مورد علف کش پاراکوات (paraquat (

همه چیز در مورد علف کش پاراکوات (paraquat (

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی-عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

علفهای هرز یا اصطلاحا weeds به گیاهانی ناخواسته گفته می شود که با درختان پسته در جذب آب و مواد غذایی رقابت می کنند. کنترل یا مبارزه صحیح با علفهای هرز در باغات پسته ایران از جمله مواردی است که مورد فراموشی قرار گرفته است. مبارزه با علفهای هرز بخش مهمی از هزینه های یک باغدار پسته را بخود اختصاص داده است!! با این همه اهمیت کنترل علفهای هرز در باغات پسته متاسفانه تحقیقات بسیار کمی در این مورد وجود دارد!! روشهای مرسوم برای کنترل علفهای هرز در باغات پسته روش مکانیکی (بیل یا تراکتور) یا روش شیمیایی (علف کش رانداپ) است. علف کش رانداپ یا گلیفوسیت شناخته شده ترین و پرمصرف ترین علف کش مورد استفاده در باغات پسته ایران است و این در حالی است که علاوه بر این علف کش،علف کشهای مختلفی در بازار مصرف وجود دارد شامل علف کش های تماسی و سیستمیک که متاسفانه کمتر شناخته شده اند. علف کش های سیستمیک مانند رانداپ پس از پاشیده شدن چند روز  زمان لازم است تا علف کش اثر کند ولی در مورد علف کش های تماسی بلافاصله پس از سم پاشی اثرات سم ظاهر می شوند و 3 تا 4 روز بعد از سم پاشی علف های هرز  اثرات مخرب علف کش های تماسی را بخوبی نشان می دهند. علفهای هرز بر اساس یک دسته بندی به علف های باریک برگ (علفهایی که برگ نازک و کوچک دارند) و پهن برگ (علف کش هایی که برگهای بزرگ و پهن دارند) تقسیم بندی می شوند که در باغات پسته ایران از هر دو نوع باریک برگ و پهن برگ علف هرز وجود دارد. از جمله علفهای هرز مشکل ساز در باغات پسته مرغ خارشتر ، تلخه، سلمه تره، پیچک صحرایی، علف شور، درمنه و... هستند. بصورت سنتی علفهای هرز موجود در باغات پسته را با بیل و تراکتور از بین می برند و گاها برای غذای گوسفندان مورد استفاده قرار می دهند! علفهای هرز باغات پسته در ایران دارای طیف گستره زیادی هستند. مبارزه مکانیکی با علفهای هرز کاری وقت گیر و پرهزینه است و تازه بعد از هر آبیاری دوباره علفهای هرز دردسر ساز می شوند. مبارزه شیمیایی با استفاده از علف کش پاراکوات (paraquat) می تواند در کنترل علفهای هرز باغات پسته کارساز باشد. معمولترین نام تجاری پاراکوات گراماکسون است. گراماکسون یا پاراکوات سابقه 60 ساله از نظر مصرف برای کنترل علفهای هرز مختلف دارد. پاراکوات علفهای هرز را در بیش از دهها نوع گیاه از گیاهان علفی بگیر تا نباتات درختی کنترل می کند. در مورد پسته اگر چه پاراکوات در ایران روی علفهای هرز باغات پسته بثبت نرسیده اما آزمایشات تجربی حکایت از موفقیت آمیز بودن این علف کش در کنترل علفهای هرز مختلف در باغات پسته دارد. عدم ثبت علف کش پاراکوات برای کنترل علفهای هرز در باغات پسته بیشتر نشانه ضعف مراکز تحقیقاتی است تا ناکارا بودن سم!! پاراکوات علف کشی است که در کالیفرنیا بر علیه برخی از علفهای هرز در باغات پست کاربرد دارد (بعنوان علف کش پس رویشی). در باغات پسته کالیفرنیا هم دقت زیادی روی پوشش یکنواخت و همه جانبه علف کش پاراکوات می شود تا شاخ و برگی بدون آغشتگی با سم باقی نماند. البته باید توجه داشت که برای کنترل علف هرز مرغ یا پنجه مرغی بهتر آن است که از گلیفوسیت استفاده شود و پاراکوات بیشتر برا ی کنترل علفهای هرزی که ریشه های رونده زیر زمینی ندارند کاربرد دارد (سلمه، خارشتر، تلخه و...) پاراکوات علفکشی است تماسی و ایجاد پوشش کامل سم روی علفهای هرز در تاثیر بهتر سم بسیار مهم است. پاراکوات علفکشی است که کمتر مورد استفاده باغداران قرار می گیرد. پاراکوات با نابود کردن دیواره سلولی موجب کنترل علف های هرز می شود. نکته بسیار مهم در مورد کاربرد پارکوات این است که این سم را نمی توان با علف کش های سیستمیک مانند گلیفوسیت مخلوط کرد و بکار برد. در بسیاری از باغات مشاهده می شود که کشاورزان گاها رانداپ (گلیفوسیت) را با پاراکوات برای کنترل علفهای هرز بکار می برند که کاری اشتباه است چون رانداپ باید حتما از طریق سلول به سلول در آوندها حرکت کند تا تدریجا و در طول زمان تا به نقطه اثر (ریشه) برسد و این در حالی است که ما با کاربرد پاراکوات عملا دیواره سلولی را تخریب می کنیم. پاراکوات در فتوسنتز علفهای هرز اختلال ایجاد می کند و عملا بعد از 2 الی 3 روز پس از کاربرد پاراکوات علفهای هرز کم رنگ و زرد می شوند. بر خلاف رانداپ کاربرد پاراکوات فقط اندامهای هوایی را از بین می برد و موجب مرگ ریشه ها نمی شود اگر چه از بین رفتن قسمتهای هوایی در بسیاری از علفهای هرز موجب نابودی ریشه ها هم خواهد شد. در مورد بسیاری از علفهای هرز بخصوص پاراکوات استفاده از ترکیبات افزودنی (adjuvant) می تواند موجب پخش بهتر محلول سم و کارآیی بهتر شود (صابون ها و ..). پاراکوات علف کشی است اقتصادی و مفید فایده در کنترل دسته وسیعی از علفهای هرز در باغات پسته. ضرر و زیانی که پاراکوات به درختان پسته یا نهالها می زند بمراتب کمتر از خطرات رانداپ یا گلیفوسیت است. پاشش پاراکوات روی تنه و حتی پاجوش ها در درختان پسته مشکل چندانی را ایجاد نمی کند اما در مورد نهالها باید دقت بیشتری مبذول داشت. کاربرد پاراکوات در ابتدای مرحله رشدی بسیاری از علفهای هرز باغات پسته بویژه در فصل بهار در کنترل علفهای هرز در باغات پسته سودمند است. مشکل مهم استفاده از پاراکوات مسمومیت این علف کش برای انسان است و حتی کشورهای اتحادیه اروپا استفاده از علف کش پاراکوات را ممنوع کرده اند!! یکی از باورهای غلط در مورد علف کش ها این است که بسیاری از کشاورزان و کارشناسان می پندارند که علف کش ها در مقایسه با حشره کش ها از مسمومیت کمتری برای انسان برخوردارند که این مساله حداقل در مورد پاراکوات اصلا قابل قبول نیست! پاراکوات را می توان خطرناکترین سم علف کش از نظر ایجاد مسمومیت در انسان بر شمرد!! در استفاده از پاراکوات باید حتما از دستکش و عینک و ماسک استفاده شود چون پاراکوات از طریق پوست بسرعت قابل جذب است. بهر روی در استفاده از پاراکوات باید حتما نکات بهداشتی را رعایت کرد. استنشاق این علف کش خطرناک است و عوارض جدی بدنبال خواهد داشت. بهتر است پاراکوات را در مدیریت تلفیقی علفهای هرز و در روش شیمیایی مبارزه بکار گرفت. مبارزه تلفیقی با علفهای هرز عبارتست از مجموعه ای از روش های مبارزه ای با علفهای هرز (مکانیکی، شیمیایی، زراعی، بیولوژیک و ...) معرفی و اشاعه علف کش های جدید و بروز و مدیریت مصرف علف کش ها و مسایل مربوط به آنها در باغات پسته وظیفه مراکز تحقیقات کشاورزی مربوط به پسته است که در این امر مهم جدیت چندانی وجود ندارد.

ادامه مطلب   
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ۱۱:٠٩ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٢/۳/۱٧
تگ ها :

شیادان سم فروش، نابودی باغات پسته

شیادان سم فروش، نابودی باغات پسته

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی-عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

هر سال میلیاردها تومان از پول کشاورزان بجیب سم فروشان می رود. بازار بسیار داغی برای فروش سموم  در بسیاری از استانهای پسته خیز ایجاد شده است. حتی بسیاری از محققین پسته نیز روی به فروش سم آورده اند. دلیل آنهم کاملا واضح است چون کشاورزان برای توصیه کارشناسی پول نمی پردازند اما برای خرید سم مجبورند و بنابراین بسیاری از توصیه کنندگان و کارشناسان اجبارا سم فروش هستند. تناژ بالای سموم مصرفی در باغات پسته ایران بسیار بالاست  و به دهها هزار لیتر در سال می رسد. فجایع زیادی مسلما در آینده گریبانگیر افرادی که در مناطق پسته خیز زندگی می کنند خواهد. بسیاری از از افراد مساله سموم آفت کش و مصرف فاجعه بار آن در باغات پسته را بی اهمیت می شمارند و این در حالی است که یقینا فاجعه چرنوبیل اتمی که منجر به آلودگی و خسارت بسیار زیادی شد در باغات پسته رفسنجان و زرند و کرمان و سیرجان در حال پدید آمدن است. سالانه هزاران هزار لیتر از سموم آفت کش در باغات پسته برای کنترل آفات مختلف در حال مصرف است و این در واقع بسیار تاسف انگیز است که با دست خود اینچنین نابودی زندگی و طبیعت را فرآهم می کنیم. خسارات زیست محیطی سموم آفت کش بسیار زیاد است و بسیاری از کشورها پس از سالهای سال نتایج تاسف بار استفاده بی رویه از سموم مختلف را مشاهده می کنند. نقص های مادرزادی در نوزادان، شیوع سرطانهای مختلف  و ....از جمله مزایای استفاده از سموم آفت کش است!! نبودن صاحب درست و حسابی برای بحث آفات و مبارزه اصولی با آنها موجب شده بازار داغی برای دلالان سموم کشاورزی در بسیاری از استانها بویژه کرمان، یزد و استان خراسان بوجود آید. گردش مالی فوق العاده دلالان سموم انسان را به حیرت وا می دارد. بسیاری از ایندسته افراد (دلالان سموم کشاورزی) افراد احمقی هستند چون فکر می کنند شاهکار می کنند و اصطلاحا شاغ غول می شکنند!! دلالی سموم کاری است بسیار آسان و فقط با مقداری سرمایه و یک تلفن می توانیم یک دلال خوب سم شویم!! بیش از 40 کارخانه تولید سموم آفتکش در ایران وجود دارد که می توان شماره آنها را گرفت و سم را سفارش داد و خرید وبعد با کشیدن چند درصد سود روی قیمت خرید آنها را به افراد دیگر فروخت و ماوتفاوت را به جیب مبارک واریز کرد!! به همین راحتی!! علاوه بر کارخانجات فومولاتور سموم بسیاری از شرکت ها سموم مختلف چینی، هندی و مالزی و .. را وارد بازار مصرف ایران و باغات پسته کرده اند خدا بده برکت!! از سم استامی پرید بگیر تا اندوسولفان و آمیتراز ممنوع شده در ایران!! جالب است که سموم اندوسولفان و آمیتراز از چرخه تولید داخلی حذف شده اند اما بوفور از چین و یونان و هند و مالزی و ...وارد می شوند و در اختیار کشاورزان قرار می گیرند. کنترل کیفیت در مورد سموم ایرانی بحث مضحکی است و بسیار انگشت شمارند که از کیفیت لازم برخوردارند!! در مورد بسیاری از سموم وارداتی هم این قضیه صدق می کند. در مورد بسیاری از سمومی که بر علیه پسیل پسته مصرف می شوند متاسفانه علاوه بر پایین بودن کیفیت از سموم بسیار قوی (دسیس و آمبوش و ...) در ترکیب سموم دیگر استفاده می شوند. مثلا استامی پرید هایی از کشور هندوستان وارد بازار شده اند که فروش فوق العاده ای بر علیه پسیل پسته از خود بروز داده است اما متاسفانه این استامی پرید دارای درصد بالایی از دلتامترین در ترکیب خود است!! سموم کشاورزی در یاغات پسته مشکلات بسیار زیادی را هم برای کشاورزان و هم برای اکوسیستم طبیعی باغات پسته ایجاد کرده است. اگر نمونه برداری از آبهای زیر زمین و حتی خاک باغات پسته انجام شود مقدار سموم موجود بسیار بالا و فاجعه بار است. بسیاری از سرطانها و بیماریهای ناشناخته منشا آنها می تواند سموم آفتکش باشد. اگر مقدار مصرف بالای سموم را هر ساله در باغات پسته در نظر بگیریم عمق فاجعه بیشتر حس خواهد شد!! یک روستای 50 خانواری را در نظر بگیرید با 1000 هکتار باغ پسته ای 30 ساله!! اگر بصورت خیلی ساده حساب و کتاب کنیم می بینیم که سالانه فقط چند صد لیتر در هر بار سم پاشی وارد اکوسیستم این منطقه می شود و هر سال بر مقدار سموم وارد شده به محیط افزوده می شود. بارها و بارها هشدار داده ام و نوشته ام که واقعا سموم آفتکش در باغات پسته ایران وضعیت بسیار نابسامانی دارد و باید فکری اساسی برای این وضع کرد! باید سم را از دست دلال و کشاورز گرفت و سم پاشی ها در باغات پسته را به شرکت ها یا کمپانی های تخصصی داد!! وقوع فاجعه  در سالهای نچندان دور بعلت مصرف بی رویه سموم حتمی است یکی از نمونه های بارز آن وجود استامی پرید بالا در مغز پسته صارداتی به کشورهای اروپایی است. دلالی سموم شغل شرافتمندی نیست ولی متاسفانه و بالاجبار بسیاری از کارشناسان به آن روی آورده اند و این تنها یک مطلب را می رساند که وزارت جهاد کشاورزی در ضعف مطلق بسر می برد!! از طرف دیگر افرادی که با مشقت زیادی وبدون استفاده از سموم و بصورت بیولوژیک پسته تولید می کنند نتنها حمایت نمی شوند بلکه متاسفانه بدید مضحکه و مسخره به این افراد دلسوز و زحمتکش نگاه می شود!! به امید فردایی بهتر برای صنعت پسته ایران.

ادامه مطلب   
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ۱٠:٤۱ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/۳/۱٤
تگ ها :

مروری بر علف کش گلیفوسیت

مروری بر علف کش گلیفوسیت

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی-عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

علف کش گلیفوسیت (glyphosate) با نامهای  تجاری رانداپ Roundup®، Glyphomax، Roundup Ultra® و ... قدیمی ترین، پرکاربردترین و مهم ترین علف کش مورد استفاده بر علیه علفهای هرز در باغات پسته ایران است. فرمول شیمیایی گلیفوسیت N-(phosphonomethyl) glycine است. glyphosate علف کشی عمومی است و بر علیه طیف وسیعی از علفهای هرز باریک برگ و پهن برگ مورد استفاده قرار می گیرد. گلیفوسیت علف کشی غیر انتخابی (non selective) محسوب می شود بدین معنی که می تواند روی همه نباتات و حتی گیاهان هدف (درختان پسته) اثرات کشندگی داشته باشد. در باغات پسته این علف کش بیشتر برای کنترل علف هرز مرغ (Cynodon dactylon) کاربرد دارد. طرز عمل این علف کش بازدارندگی از سنتز آمینو اسید در علف هرز است. زمانی که اسید آمینه ای در گیاه تولید نشود پروتویینی هم تولید نخواهد شد و بنابراین گیاه نابود خواهد شد. گلیفوسیت در glyphosate یک علف کش سیستمیک محسوب می شود بدین معنی که از طریق سیستم اوندی در تمامی پیکره گیاه (علف هرز) به گردش در آمده تا به نقطه اثر (ریشه) برسد. Glyphosate از طریق نابود کردن سیستم ریشه ای و جذبی علف های هرز موجب نابودی آنها می شود. از زمانی که گلیفوسیت روی علف هرز پاشیده می شود تا خشک شدن کامل آن ممکن است بیش از دو هفته بطول بیانجامد! چون علف کش باید از روی شاخ و برگ بمرور به درون ریشه حرکت یافته و موجب نابودی ریشه شود. معمولا علفهای هرزی که از گلیفوسیت یا رانداپ برای کنترل آنها استفاده می شود مانند گیاهانی می شوند که انگار از بی آبی و خشکی نابود شده باشند و در حقیقت چون رانداپ موجب نابودی ریشه می شود ریشه های می خشکند و جذب آبی صورت نمی گیرد. مانند بر خلاف تصور بسیاری علف کش ها از نظر خطرات مسمومیت برای انسانها و حیوانات می توانند خطرناک باشند. LD50 برای این علف کش (glyphosate) 4320 mg/kg اندازه گیری شده است. البته این عدد در مقایسه با LD50 آفت کش های حشره کش بسیار پایین تر است. در حقیقت گلیفوسیت از نظر مسمومیت خطر چندانی برای انسان و دام ندارد اما رعایت احتیاط می تواند سودمند باشد. در هنگام استفاده از این علف کش پوست و چشم باید حتما توسط لباس مخصوص و عینک مخصوص سم پاشی حفاظت شوند. گلیفوسیت کاملا در آب محلول است و در فرمولاسیون های Sl (محلول قابل حل در آب) و EC (امولسیون شونده) به بازار ارایه شده است. کیفیت آبی که بمنظور اضافه شدن به گلیفوسیت اضافه می شود در کارآیی این علف کش بسیار مهم است و بهتر است از آبهایی استفاده شود که سختی کمتری (آبهای با غلظت پایین Mg++ و Ca++  ) دارند. استفاده از بافرهای استاندارد هم در افزایش تاثیر گلیفوسیت اهمیت زیادی دارند. مطالعات مشخص کرده که هر چه غلظت علف کش در محلول سم بالاتر باشد تاثیر آن بیشتر خواهد بود اما بهتراست که برای آماده کردن محلول سم برشور یا لیبل سم خوب مطالعه شود و بر اساس دستورالعمل محلول فرآهم شود. بر خلاف بسیاری از آفت کش های حشره کش که خاصیت سرطانزایی آنها بخوبی به اثبات رسیده است در مورد glyphosate شواهد محکمی در مورد سرطانزا بودن آن هنوز به اثبات نرسیده است!! یکی از بحثهای جالب در مورد glyphosate در ایالات متحده امریکا در مورد خطرناک بودن موادی است که در فرمولاسیون این حشره کش مورد استفاده قرار می گرفته است. در موراد بسیار زیادی ثابت شده که موادی که بعنوان افزوننده یا ثابت کننده یا افزایش دهنده پایداری در هنگام ساخت این علف کش در کارخانجات مورد استفاده قرار می گیرند به مراتب از سمیت بیشتری در مقایسه با خود ماده تکنیکال سم برخوردارند!! Glyphosate پایداری نسبتا زیادی در خاک دارد و در خاک با ذرات خاک باند میشود. یکی از مشکلات مهم این علف کش پایداری زیاد آن در خاک و آبهای زیر زمینی است که متاسفانه سال به سال بر مقدار آن در آبهای زیر زمینی و خاک افزوده می شود. از طرف دیگر محکم چسبیدن ذرات این علف کش به پارتیکل های خاک می تواند از آبشویی آن در خاک کاسته می شود و پایداری آن در خاک بالا خواهد رفت. یکی از مزایایی مهم علف کش glyphosate کم خطر بودن آن برای موجودات ریز و میکروسکپی موجود در خاک است. مطالعات مشخص کرده که در مقایسه با بسیاری از آفت کش ها glyphosate اثرات سو بمراتب کمتری داشته است. یکی از مشکلات مهم glyphosate گزارش وجود مقاومت در برخی از گونه های علف های هرز بویژه در ایالات متحده امریکاست. مشکل بروز مقاومت نسبت به glyphosate یکی از مسایلی است که گریبانگیر کشاورزان و دست اندرکاران مبارزه با عفهای هرز در دنیا شده است. در ایران و باغات پسته بلاشک مقاومت نسبت به این علف کش در سطوح مختلف وجود دارد اما دریغ از تحقیق و بررسی!! یکی از نکات بسیار مهم و کلیدی در استفاده از glyphosate بکاربردن مواد افزوننده بهمراه سم است. مواد افزوننده مختلفی شامل پخش کننده ها، چسبناک کننده ها، امولسیفایرها ، سورفوکتانتها، صابونها، تر کننده ها و.... بهتر است از مواد افزودنی (صابونهای مخصوص سم پاشی یا مویانها) بهمراه glyphosate در هنگام مبارزه با علفهای هرز استفاده شود چون ایندسته از مواد افزوننده نتنها موجب افزایش اثر سم و کارآیی سم می شوند بلکه برخی مطالعات نشان داده اند که شکستن مقاومت علفهای هرز نسبت به glyphosate می تواند یکی از کارکردهای مهم مواد افزوننده باشد. افزودن برخی از کودهای شیمیایی از جمله سولفات آمونیوم به علف کش glyphosate می تواند اثر سم را افزایش و همچنین از مقدار مصرف سم بکاهد. مخلوط کردن کامل سم با آب و همچنین ایجاد پوشش یکنواخت از محلول سم روی علفهای هرز بمراتب کارآیی سم را افزایش خواهد داد. بر خلاف تصور بسیاری از افراد که فکر می کنند بهترین موقع استفاده از glyphosate هنگام گلدهی علفهای هرز است مطالعات نشان داده که هر چه مبارزه در مراحل جوانی و در مراحل اولیه رشد و نمو علفهای هرز انجام شود درصد موفقیت بمراتب بیشتر از زمانی خواهد بود که علف هرز به رشد و نمو کامل رسیده و به مرحله تولید بذر رسیده است. زمانی که هوا خیلی گرم یا خیلی سرد باشد بهتر است از علف کش glyphosate استفاده نشود. همچنین بهترین زمان استفاده از glyphosate چند روز پس از آبیاری است که زمین در حد رطوبت مناسب باشد. همچنین بهتر است حداقل 1 هفته پس از کاربرد glyphosate آبیاری در باغ پسته صورت نگیرد چون غلظت علف کش در بافتهای گیاهی علف هرز را کاهش داده و از میزان تاثیر آن می کاهد. اختلاط علف کش glyphosate با سایر علف کش هایی که مکانیسم عمل آنها تداخلی با glyphosate ندارند می تواند قابل توصیه باشد مثلا در میتوان علف کش تو فور دی ( 2,4-D) را با glyphosate اختلاط داد و به مصرف رساند. اما مثلا اختلاط glyphosate با علف کش پاراکوات امری اشتباه محسوب می شود چون مکانیسم عمل پاراکوات بصورت تخریب سریع سیستم آوندی و بافتهای گیاهی است و این امر موجب می شود که glyphosate یا رانداپ نتواند در کل گیاه چرخش داشته باشد و به نقطه اثر خود در ریشه برسد. باز هم باید یادآور شده که در مورد علف کش glyphosate مانند بسیاری از سموم مورد استفاده توجه کافی به دستوالعمل درج شده روی لیبل یا بروشور امری الزامی برای کشاورزان و مصرف کنندگان است. بسیاری از کشاورزان چون در آن واحد در باغ علف های هرز مرغ و سایر علفهای هرز پهن برگ را دارند گلیفوسیت و پاراکوات را با هم مخلوط می کنند که همانطور که در بالا اشاره شد  این امری اشتباه است. یکی از موراد مهمی که در مورد علف کش ها بویژه گلیفوسیت باید رعایت شود این است که حدالامکان پاشش روی شاخ و برگ و پاجوش های درختان پسته انجام نشود و قبل از پاشش سم روی علفهای هرز بخصوص در مورد نهالهای پسته ابتدا باید نهالها یا استفاده از یک پوشش (مقوا، پلاستیک و ...) تیمار شوند. اگر بهر دلیلی پاشش علف کش روی گیاه اصلی صورت گیرد متاسفانه موجب خسارت خواهد شد. شناخت سموم با کیفیت و برندهای موثر در بازار امری مهم است و تجربه کشاورزان و مصرف کنندگان درطول چند سال می تواند بهترین نوع و با کیفیت ترین برند را در مورد سموم مختلف را از میان برندهای مختلف دیگر سوا کند. این نکته در مورد بازارهای کشاورزی اروپا و ایالات متحده امریکا نیز صدق می کند. بهر روی علف کش های با کیفیت از نظر کارآیی و کاهش هزینه های کشاورز بمراتب اولویت بیشتری دارند.

ادامه مطلب   
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ٢:٠۸ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/۳/۱٢
تگ ها :

دشت قزوین بهشت پسته کاری ایران

دشت قزوین بهشت پسته کاری ایران

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی-عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

این دومین باری است که بنده به دشت قزوین سفر کردم و از نزدیک به بازدید برخی از باغات پسته این منطقه پرداختم. برای بسیاری از افراد بسیار تعجب انگیز است که استان قزوین دارای باغ پسته باشد اما باید در نظر داشت پسته کاری در دشت قزوین سابقه ای بسیار طولانی دارد و حتی درختان پسته ای با بیش از 500 سال سابقه در این استان وجود دارند. در واقع دشت قزوین را می توان بهشت پسته کاری ایران دانست. دشتی با آب فراوان و پر از برکت و نعمت!! علاوه بر پسته بسیاری از درختان دیگر نیز در دشت قزوین پرورش می یابند از جمله هلو، سیب، گیلاس و انواع و اقسام محصولات صیفی و زراعی مانند یونجه، گندم، جو و... این دشت از خاکهای بسیار مرغوبی برخوردار است و کمتر نقطه ای از این دشت حاصلخیز را می توان یافت که خاک خوبی نداشته باشد. اکثر باغریزی های صورت گرفته در این دشت در قطعات دهها هکتاری انجام شده است و این نیست که مثلا در رفسنجان و کرمان قطعات و باغها نیم هکتار و یک هکتار و حتی کمتر از این باشند!! البته بسیاری از این باغات متعلق به باغدارن کرمانی و رفسنجانی هستند. در واقع آباد کردن اینچنین زمینهای بی آب و علفی مجاهدت فی سبیل ا.... است و منابع مالی فراوانی را می طلبد و هر کسی نمی تواند چنین قطعات بزرگی از این دشت حاصلخیز را به زیر کشت ببرد. آینده بسیار روشنی برای سرمایه گذاران در باغریزی دشت قزوین در انتظار سرمایه گذاران است. هنوز هم هزاران هکتار از زمین های حاصلخیز این دشت قابلیت باغریزی پسته را دارند اما از نظر مجوز حفر چاه مشکلات زیادی وجود دارد و در واقع این دشت جزو دشته های ممنوعه برای حفر چاه از نظر وزارت نیرو معرفی شده است اما دولت می تواند با برنامه ریزی و دادن مجوزهای لازم هم هزاران هکتار از این اراضی را به زیر کشت پسته ببرد و زمین های مرغوب این دشت را به سرمایه گذاران واگذار کند!! شاید مشکل بیکاری فارغ التحصیلان بخش کشاورزی را بتوان از این طریق حل کرد و ایجاد اشتغال و ارزآوری برای کشور عزیزمان را در پی دارد. مشکل اصلی بسیاری از این دشت های مساعد عدم حمایت و نظر مساعد برنامه ریزان است که امیدواریم اهمیت و نظر ویژه ای به این دشت حاصلخیز داشته باشند. متاسفانه افراد بومی این استان نظر مساعدی به درختان پسته و باغریزی پسته ندارند و حتی درخت پسته را درخت حسرت نامگذاری کرده اند چون باید حداقل 10 سال برای اقتصادی شدن و به پول رسیدن از طریق کاشت این محصول باید صبر کرد و نمی شود مثلا مانند یونجه و گندم و صیفی جات سریعا به پول رسید!! پیوند های  درختان در دشت قزوین متنوع هستند از جمله یک پیوند بومی بنام پیوند قزوینی که اتفاقا بازدهی مناسبی دارد اما پسته آن بیشتر برای مغز سبز برد تجاری دارد تا صادرات مستقیم میوه. از کرمان پیوندهای مختلفی به این منطقه آورده شده اند که حاصل همت بلند کرمانی جماعت است پیوندهایی از جمله اکبری، احمد آقایی و ... بعلت سرمای شدید بهاره در دشت قزوین پیوندهایی موفق هستند که دیرگل باشند بویژه پیوند اکبری که بنظر می رسد اقتصادی ترین پیوند و بهترین پیوند برای این منطقه باشد!! پیوندهای زودگل مانند اوحدی و کله قوچی پیوندهای موفقی در دشت قزوین نیستند چون با سرمای بهاره گلها از بین می روند!! نکته جالب اینجاست که با این همه سطح زیر کشت بالای پسته در استان قزوین مرکز تحقیقات و حتی پایگاه موقت تحقیقاتی پسته در این منطقه وجود ندارد که موجب تاسف و شگفتی است. از نظر آفات بعلت سرما آفات چندان خطرناکی مانند شیره خشک در این دشت وجود ندارد اما جدیدا خسارت سن های پسته شدید ارزیابی می شود. در طی بازدیدی که از چند باغ بعمل آمد سن ها خسارت زیادی را به درختان وارد کرده بودند خسارت از 10 تا 50 درصد تخمین زده شد. حتما در این دشت درختان در آینده دچار عوارض و گرفتاری هایی خواهند شد که لازم است یک فکر اساسی برای تحقیقات پسته در این دشت مستعد و حاصلخیز شود. همانطور که اشاره شد دشت قزوین مزایای بسیاری برای باغریزی پسته در ایران دارد و شاید بهترین دشت پسته کاری در ایران باشد. برخی از مزایای این دشت برای باغریزی پسته بصورت خلاصه عبارتند از 1-وجود آب کافی و فراوان 2-بارندگی های مناسب و کاهش خسارت برخی از آفاتی که در مناطق خشک و کویری بسیار دردسرساز شده اند 3-نزدیکی به پایتخت ایران و شهر تهران 4- خاک مرغوب و حاصلخیز و بکر. به امید فردایی بهتر برای صنعت پسته ایران

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ۱۱:۱٧ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/۳/۱۱
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED