ترکیب سولفات آمونیوم و اوره بهترین فرمول کود ازته برای مصرف در باغات پسته


ترکیب سولفات آمونیوم و اوره بهترین فرمول کود ازته برای مصرف در باغات پسته

نوشته مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی-مدرس دانشگاه-عضور انجمن پسته ایران

Email: jmlzdh_mhmmd@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکز منبع یا جازه رسمی نویسنده باشد

کودهای اوره و سولفات آمونیوم بعنوان پرمصرف ترین کودهای نیتروژنه در باغات پسته در ایران محسوب می شوند. بصورت معمول برای کود دهی نیتروژنه یا کود اوره مورد استفاده قرار می گیرد یا کود سولفات آمونیوم و ترکیب اوره با سولفات آمونیوم در مناطق پسته خیز بمنظور تامین ازت مرسوم نیست. تحقیقات اخیر نشان داده که بهتر است کود سولفات آمونیوم و اوره بصورت توامان با هم مصرف شوند. کود اوره دارای 46 درصد نیتروژن در ترکیب خود است و کود سولفات آمونیوم نیز حدود 21 درصد ازت در ترکیب خود دارد. هر کدام از این کودهای دارای مزایا و معایب خاص خود هستند. اوره در خاکهای قلیایی شدید استان کرمان می تواند دردسر ساز باشد و موجب افزایش بیشتر قلیایت خاک و همچنین مسمومیت به شوری شود در صورتی که سولفات آمونیوم برای زمین های قلیایی شرایط خاکی باغات پسته مناسبتر است اما عیب بزرگ سولفات آمونیوم هزینه هنگفت اقتصادی آن است چون تقریبا نزدیک به نصف میزان ازت اوره را دارد بنابراین از نظر اقتصادی مقرون بصرفه نیست. راه حل مناسب برای کوددهی اقتصادی و موثرتر نیتروژنه ترکیب کردن سولفات آمونیوم با اوره است به یک نسبت مشخص. یعنی میزان اوره آنقدر بالا نباشد که مضر برای خاک باشد و همچنین می توان با مصرف کمتر سولفات آمونیوم از نظر اقتصادی بهتر عمل کرد. تحقیقات اخیر مشخص کرده اند که علاوه بر بصرفه بودن ترکیب توامان اوره و سولفات آمونیوم برای کوددهی نیتروژنه اضافه شدن و مخلوط شدن سولفات آمونیوم با کود اوره راندمان جذب ازت (N) را بطور قابل ملاحظه ای بالا خواهد برد. کود اوره در خاک تولید گاز NH3 می کند و این ترکیب برای خاک ترکیب مفیدی محسوب می شود و گاها در بسیاری از نقاط کشاورزی در دنیا بصورت مصنوعی و بصورت گازی شکل NH3  را به خاک اینجکت یا تزریق می کنند. یکی از مشکلات اوره در خاک تبخیر یا هدررفت سریع گاز NH3 متصاعد شده از خاک است این مساله در تابستان و در اوج گرما اهمیت بیشتری می یابد. زمانی که سولفات آمونیوم با اوره بصورت توامان استفاده شوند پرت یا بخار شدن NH3 از خاک بسیار کمتر خواهد بود و این یعنی حاصلخیزی بیشتر خاک و ماندن بیشتر NH3 در خاک که علاوه بر ریشه ها و درختان، موجودات خاکزی ریز و درشت نیز می توانند از NH3 استفاده کنند که این هم بسیار سودمند خواهد بود. علاوه بر اینکه مخلوط کردن اوره و سولفات آمونیوم می تواند  در جهت کاهش میزان مصرف اوره بسیار موثر باشد. کاربرد سولفات آمونیوم 2 تا 4 هفته قبل از کاربرد اوره در pH برابر 2/8 میزان مصرف اوره را به نصف کاهش داده است و این بدلیل کاهش یافتن قابل ملاحظه تبخیر NH3 از خاک بوده است (Kumar and Aggarwal 1988 (Goos and Cruz, 1999;. همانطور که قبلا گفته شد ترکیب اوره با سولفات آمونیوم می تواند بسیار کارساز باشد و میزان تبخیر NH3 از خاک را کاهش دهد مطالعات بسیاری این مساله را تایید می کند ((Lara-Cabezas et al., 1992, 1997; Vitti et al., 2002. مطالعات نشان داده اند که هر چند مقدار سولفات آمونیوم در ترکیب با اوره بیشتر باشد میزان تبخیر NH3 از خاک کمتر خواهد بود (Cantarella et al., 2003). تحقیقات بسیار جالبی در مورد ترکیب اوره با سولفات آمونیوم وجود دارد و نتایج بسیار جالب بوده است بعنوان مثال هنگامی که اوره با سولفات آمونیوم ترکیب شود ردیابی نیتروژن نشان دار شده (N15) مشخص کرد که در حضور سولفات آمونیوم میزان جذب نیتروژن مربوط به اوره 38 درصد افزایش نشان داد و این درحالی است که میزان N جذب شده از سولفات آمونیوم در حضور اوره 14 درصد کاهش نشان داد (Watson , 1988).  مکانیسم دقیق افزایش قابل توجه جذب ازت در شرایط اختلاط سولفات آمونیوم و اوره بصورت کامل روشن نیست. در مورد میزان اختلاط سولفات آمونیوم و اوره یا درصد اختلاط مطالعات مختلف نتایج تقریبا مشابهی داشته اند مثلا توصیه 50 درصد اوره+50 درصد سولفات آمونیوم یا 40 درصد سولفات آمونیوم و 60 درصد اوره، 65 درصد اوره و 35 درصد سولفات آمونیوم (Vitti et al., 2002). یکی دیگر از مزایای اختلاط سولفات آمونیوم با اوره نسبت به اضافه کردن اوره بصورت تنها بمنظور تامین ازت وجود مقدار قابل توجهی گوگرد (ُS) در ترکیب کود سولفات آمونیوم است که می تواند بمصرف درختان برسد و این در حالی است که اوره فاقد عنصر گوگرد در ترکیب خود است.

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ۱:۱٢ ‎ق.ظ روز ۱۳٩۱/٢/٢۸
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED