مروری بر موجودات مفید محیط شاخ و برگ درختان پسته-بخش دوم

مروری بر موجودات مفید محیط شاخ و برگ درختان پسته-بخش دوم

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی-عضو انجمن پسته ایران

Email: jmlzdh_mhmmd@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

موجودات مفیدی که روی برگها در درختان پسته بعلت سم پاشی های بی رویه و مواد شوینده قوی مانند آهک و تاید و ریکا از بین رفته اند سالیان قبل نقش های اساسی در تنظیم روابط داخل و محیط بیرون گیاه داشته اند.  بسیاری از باکتریهای محیط برگ حالت تنظیم کنندگی بر عهده دارند. یکی از وظایف تنظیم کنندگی باکتریهای محیط شاخ و برگ تنظیم حرارت یا تعدیل دمایی در درختان پسته بوده است. بنابراین در درختانی که بکر هستند کمتر حالت استرس به خشکی وجود دارد. از نظر شادابی ظاهری درختانی که جمعیت میکروارگانیسم ها روی محیط شاخ و برگ بیشتر است بسیار شادابتر و سبزتر بنظر می رسند. مبحث فیزیولوژی گیاهی در درختان پسته یکی از بحثهای بسیار جالب است که تحقیقات بسیار کمی در مورد آن وجود دارد. باکتریهای مفید سطوح شاخ و برگ به عنوان یکی از اهرم های اصلی کنترل فیزیولوژی عمل می کند. گیاهانی که بهر علتی جمعیت میکروبی مفید خود در خاک و سطوح برگ را است دست می دهند و یا این جمعیت تقلیل می یابد نمی توانند از فیزیولوژی نرمالی برخوردار باشند (اتفاقی که در مورد درختان پسته افتاده است). در محیط برگها باکتریهایی وجود دارند که بارها در طول یک بازه زمانی مشخص به داخل لایه مومی برگها رفت و آمد می کنند و در حمل بسیاری از مواد و دفع مواد مضر از محیط برگ به محیط خارج دخالت دارند. در مورد کودهای محلول پاشی و تقویتی اگر جمعیت میکروبی محیط برگ در درختان پسته غنی باشد تاثیر آنها ممکن است چندین برابر شود. امروزه در کشورهای پیشرو از نظر صنعت fertilizer  (تولید کودهای کشاورزی) بویژه اسپانیا کارخانجاتی وجود دارند که توانسته اند میکروارگانیسم های مفید و مقاوم را بهمراه عناصر غذایی فرموله کنند و به بازار مصرف بفرستند. هر چه جمعیت میکروارگانیسم های مفید محیط شاخ و برگ و همچنین محیط ریشه بیشتر باشد کارایی کودهای شیمیایی حاوی عناصر بشدت افزایش پیدا می کند. به احتمال بسیار زیاد یکی از دلایل کارآیی پایین کوددهی در باغات پسته ایران پایین بودن بیش از حد جمعیت میکروبی محیط شاخ و برگ و محیط ریشه است. باکتریها و موجودات مفید محیط شاخ و برگ و همچنین محیط خاک مانند نگهبان سلولها در درختان پسته عمل می کنند. بدین صورت که فرض کنید محیط سلول یک برگ در درختان پسته یک پادگان نظامی حساس باشد و نباید هر ماده یا فردی وارد این محیط شود و دژبانی وظیفه کنترل عبور و مرور را بر عهده دارد. دقیقا باکتریهای مفید محیط برگ و سلولهای ریشه در درختان پسته بعنوان یک دژبان عمل می کنند و عناصر مناسب و مفید را بشدت به داخل سلولها هل می دهند و همچنین از ورود افراد خرابکار که همان عناصر مضر و گاها بدون ضرر ولی بدون فایده برای سلول جلوگیری بعمل می آورند. سم پاشی ها و کوددهای مضر و بیش از حد در باغات پسته موجب شده گاها این دژبانان سلولی از بین بروند. بسیاری از باکتریها و قارچ و موجودات میکروبی مفید دیگر روی شاخ و برگ و محیط ریشه ها وجود دارند که تا کنون وظیفه خاصی برای آنها مشخص نشده است. یعنی علم هنوز از درک دقیق عملکرد آنها عاجز مانده است. مقدار جمعیت میکروارگانیسم ها (باکتریها، قارچ و ....) در یک متر مکعب از خاک اطراف ریشه درختان پسته ممکن است سر به دهها میلیون موجود برسد یعنی حتی از جمعیت کل افراد بشر روی کره زمین بیشتر. این باعث شگفتی است و قدرت بی بدیل خداوند قادر را به ما گوشزد می کند. اما ما بنده های خودخواه و بی خرد بصورت فاجعه بار و با بی مسولیتی با افزون کودهای شیمیایی و مواد سمی و مواد مضر دیگر به مقدار بسیار بیش از حد، جمعیت میکروارگانیسم ها را بشدت کاهش داده اند و این بلایی است که به آن دچار شده ایم. بنظر شما پسته ای که سالیانه 10 بار روی آن سم پاشی انجام می شود قابل خوردن است؟؟؟. تجمع نمکهای سمی بویژه نیتراتها و کربناتها در محیط اطراف ریشه، درختان پسته را آنقدر رنجور کرده که به مرگ تدریجی دچار شده اند. علاوه بر سم پاشی های بی رویه و کودهای شیمیایی بیش از حد برخی اوقات این خود درختان هستند که نمی توانند ترشحات لازم برای رشد و نمو میکروارگانیسم های خود را فرآهم کنند. و بنابراین جمعیت میکروبی سطوح گیاهی بسیار پایین بنظر می رسد. اشعه UV خورشید نیز می تواند اثر منفی روی رشد و توسعه جمعیت میکروبی برگها داشته باشد. گرما یا حرارت محیط نیز می تواند اثرات سویی روی جمعیت موجودات میکروبی سطوح گیاهی داشته باشد. استفاده از کودهای میکروبی و ترکیباتی که می توانند جمعیت میکروبی محیط شاخ و برگها و همچنین محیط خاک را افزایش می دهند باید بعنوان اولویت برای باغدران پسته بشمار آید. تولید پسته بیولوژیک (بدون کود و سموم شیمیایی) باید در اولویت برنامه ریزان صنعت پسته ایران باشد چون در آینده ای نزدیک بعلت باقیمانده بسیار بالای سموم در داخل مغز پسته هیچ کشوری از ما پسته نخواهد خرید و نباید هم بخرد. در سیستم کوددهی دامی اضافه کردن ترکیبات حاوی میکروارگانیسم ها می تواند بسیار مفید فایده باشد. در تولید کمپوست بمنظور تغذیه بهتر باغات پسته نیز استفاده از ترکیبات میکروبی استاندارد می تواند در کیفیت غذایی کمپوست ایجاد شده در تغذیه باغات پسته بسیار کارساز باشد. کیفیت ترکیبات میکروبی یا کودهای میکروبی اهمیت بسیار اساسی در بازدهی ایندسته از کودها دارد.  استفاده از کودهای بیولوژیکی که بتوانند جمعیت میکروارگانیسم های مفید خاک و سطوح برگها را افزایش بدهند باید بعنوان یک اولویت مهم برای باغدران پیشرو پسته در ایران باشد

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ٤:٢٩ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/٤/٢٥
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED