سرخشکیدگی (die back ) درختان پسته، عامل اصلی نابودی درختان Ohadi در استان کرمان-

سرخشکیدگی (die back ) درختان پسته، عامل اصلی نابودی درختان Ohadi در استان کرمان-بخش دوم

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی-عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

بیماری سرخشکیدگی همانطور که قبلا اشاره شد تقریبا تمام پوست بخش های هوایی و تنه ها را درگیر می کند. عوامل مختلف زیستی و غیر زیستی بعنوان عوامل دخیل در عارضه die back درختان پسته در منابع معرفی شده است. مسمومیت شوری یا مسمومیت سدیمی (Na) نقش بسیار تعیین کننده ای در بیماری دارد. این بیماری بیشتر در زمین ها یا باغاتی شیوع دارد که اگر با نگاه چشمی به خاک کف باغ نگاه کنیم بخوبی لکه های کوچک و گاها بزرگ سفید رنگ ناشی از وجود بالای مقدار سدیم در خاک را مشاهده خواهید کرد. بدون شک در باغاتی که درختان دچار سرخشکیدگی نکروزه هستند کمبود پتاسیم (K) در حد بسیار بالا و گسترده ای وجود دارد. نکته بسیار اساسی در رد فرضیه قارچی بودن بیماری این است که تا کنون اثبات بیماری زایی محکمی در مورد بسیاری از قارچهایی که از ناحیه نکروزه جداسازی شده اند وجود ندارد. مثلا  قارچای پسیلومایزس، فوزاریوم و ناتراسیا مانجیفرا و...از میان بیش از 10 گونه مختلف قارچی جداسازی شده از ناحیه نکروزه پوسته درختان پسته فقط 3 قارچ سیتوسپورا، ناتراسیا و پسیلومایسز بصورت نصفه و نیمه تست اثبات بیماری زایی یا متد کخ  جواب داده است. بیماری سرخشکیدگی die back در باغاتی که عملیات زراعی شامل سم پاشی، کوددهی، آبیاری و مبارزه با علفهای هرز و ...بصورت کامل انجام میشود در مقایسه با باغاتی که به دلایل مختلف رها شده اند یا رسیدگی چندانی به آنها نمی شود دارای وسعت و شدت بسیار کمتری است و این ثابت می کند منیجمنت مناسب باغی موجب کاهش بیماری می شود. آزمایشات نشان داده بالانس مناسب و کوددهی مناسب درختان با کودهای پتاسیمی و میکرو المنتها موجب کاهش 63 درصدی شدت بیماری نسبت به تیمارهای شاهد شده است. قارچکش پروپیکنازول در محیط آزمایشگاهی موجب کاهش رشد میسیلیومی قارچ پسیلومایز شده است اما هنوز تحقیق قابل قبولی در جهت کاهش بیماری با استفاده از قارچ کش پروپیکنازول در دسترس نیست. در ایالات متحده آمریکا و استرالیا نیز سرخشکیدگی یکی از بیماریهای مهم در درختان پسته محسوب می شود اما عوامل بیماری با عواملی که در باغات پسته ایران موجب die back درختان پسته می شوند بسیار تفاوت دارند. در آمریکا قارچ Botryosphaeria بعنوان عامل بیماری شناسایی شده است و استرالیا باکتری Xanthomonas بعنوان عامل die back در درختان پسته معرفی شده اند. اخیرا در شهرستان مه ولات استان خراسان رضوی قارچ Stemphylium نیز بعنوان عامل die back درختان پسته معرفی شده است اما همانطور که قبلا گفتم نظر من بر باکتری باسیلوس است. عوامل تضعیف کننده درختان از جمله آفات مختلف و نماتدها نیز بطور غیر مستقیم بر شدت بیماری die back می افزایند. استفاده از قارچ کش های مختلف اگر چه در محیط آزمایشگاهی موجب کاهش رشد رویشی یا میسیلیوم قارچ شده است اما در شرایط باغ هنوز هیچ قارچکشی قابل توصیه برای استفاده بر علیه die back نیست اگر چه مشاهدات شخصی نشان داده برخی از قارچکشها تا حدی بیماری را کنترل کرده اند اما نتایج بسیار گیچ کنند و گاها ضد و نقیض هستند. ساختار بافت خاک تاثیر مهمی بر شدت بیماری دارد معمولا در خاکهای سنگین و سفت شیوع بیماری سرخشکیدگی بیشتر است. بنابراین شخم عمیق خاک می تواند در کاهش بیماری موثر باشد. محلوپاشی با کودهای مخصوص و فرمولهایی که بنده تست کرده ام تا حد زیادی تاثیر مثبت روی بیماری داشته اند اما نمی توانم فرمولهایی که حاصل چندین سال مرارت شخص بنده هستند را مجانی در اختیار باغدارن پر مدعا و مفت خور بگذارم (البته همه باغدارن اینجوری نیستند). چندین سال متوالی بنده با بیماری کلنجار رفته ام تا نقطه ضعفی از این عارضه بیابم و اکنون نقطه ضعف بیماری (قابل اجرا در باغ) را بدست آورده ام اما متاسفانه نمی توانم بیشتر در این مورد صحبت کنم. اما محلولپاشی با فرمولهای ویژه قطعا میتواند بیماری را در طی چندین سال محو کند. بحث تحقیقات کاربردی در مورد این بیماری مبحثی بسیار مهم است که متاسفانه کار خاصی در مورد آن انجام نمی شود. امیدوارم در مکانی ایده آل بتوانم تحقیقات بیشتری روی این بیماری انجام بدهم شاید خارج از ایران. به امید فردایی بهتر برای صنعت پسته ایران.


 

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ٦:٤۳ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/۸/٢
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED