بررسی نقش و اهمیت هورمونهای گیاهی در درختان پسته –بخش اول

بررسی نقش و اهمیت هورمونهای گیاهی در درختان پسته –بخش اول

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی-عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

هورمونهای به دسته ای از مواد اطلاق میشود که خاصیت تنظیم کنندگی رشد را در موجودات زنده بر عهده دارند. مثلا در انسانها هورمونهای مختلفی که از نقاط مختلف و ارگانهای مختلف به بدن می رسند نقش تنظیم کنندگی اعمال و رفتار یک فرد را دارند. در یک فرد سالم تعادل هورمونی مناسبی نیز خواه نا خواه وجود دارد. در مورد گیاهان و درختان پسته نیز این قضیه صدق می کند بعبارت روشن تر درخت پسته ای که سالم باشد و خوب محصول بدهد بلاشک از تعادل هورمونی مناسبی برخوردار است. با شرایط فعلی موجود در باغات پسته کرمان یقینا درختان پسته بدلیل مشکلات مختلف و عوارض مختلف از تعادل هورمونی مناسبی برخوردار نیستند. قبلا هم مطلبی راجع به اهمیت هورمونهای گیاهی در درختان پسته در این وبلاگ از طرف بنده انتشار یافته است که خوانندگان می توانند به آن مراجعه کنند. هورمونهای گیاهی به دو دسته کلی هورمونهای بازدارنده (مثلا اتیلن و آبسیزیک اسید) و هورمونهای تحریک کننده (مانند اکسین و جیبرلین و...) تقسیم بندی می شوند. علوم مربوط به هورمونهای گیاهی در زیرشاخه علوم باغبانی دسته بندی و بررسی می شوند. بررسی روی عکس العمل هورمونهای گیاهی در درختان پسته و ارتباط آنها با رشد و افزایش عملکرد باغات پسته جزو تحقیقات بسیار مهم و کارگشا در باغات پسته محسوب می شود. بحث هورمون تراپی در درختان پسته بلاشک می تواند بسیاری از مسایل عدم بازدهی مناسب درختان پسته را برای ما حل کند. پدیده سال آور یا نیاور ارتباط بسیار تنگاتنگی با تعادل هورمونها دارد. سال آور و نیاور در پسته را می توان با نسخه پیچی هورمونی تا حد زیادی کنترل کرد. مطالعات هورمونی در درختان پسته بیشتر مرهون تلاشهای زیاد محققین ترکیه ای است. در کشور ترکیه همت بسیار زیادی روی هورمونها در درختان پسته شده است که ممکن است در ایالات متحده آمریکا اینجور تحقیقاتی صورت نگرفته باشد! لازم به ذکر است که اخیرا هورمونهای زیادی علاوه بر هورمونهای اصلی شناسایی شده اند که از نظر ساختار شیمیایی حالت بینابینی دارند یکی از هورمونهای نسبتا جدید کشف شده زآتین است. هورمونهای گیاهی در درپسته در تشکیل گل، جوانه، تشکیل جنین و توسعه آن و بسیاری از اعمال دیگر دخالت دارند. همانطور که گفته شده یکی از کارکردهای مهم هورمونها در درختان پسته مکانیزم یا پدیده سال آور و نیاور است. هورمون اکسین یا اسید اندول استیک در رشد جوانه های رویشی و تولید برگهای قوی و شاداب و همچنین در تشکیل جنین نقش اساسی دارد. بهمین علت است که در هنگام تورم جوانه در فصل بهار استفاده از کودهای حاوی هورمون اکسین یا خود هورمون اکسین به صورت پاشش روی جوانه ها تاثیرات شگفت آوری روی رشد درختان پسته از برج 1 به بعد می گذارد! ترکه های قویتر و شادابتر و برگها سرسبز و شاداب. در مورد جیبرلین هم همین قضیه صدق می کند بعبارت بهتر استفاده از کودها یا هورمون جیبریلین در هنگام تورم جوانه در بهار اثراتی مشابه هورمون اکسین روی شاخ و برگها در درختان پسته در بهار خواهد داشت. هورمون جیبرلین موجب رشد ریشه ها و گسترش ریشه ها می شود. در درختانی که خاک بسیار سخت و سفت است و ریشه توانایی نفوذ در خاک را ندارد استفاده از هورمون جیبرلین بسیار سودمند ارزیابی می شود. مطالعه تغییرات هورمونی در طول فصل رشد در درختان پسته یکی از تحقیقات بسیار جالب و مهم است. بعبارت بهتر از فصل بهار تا فصل برداشت و حتی بعد از آن میتوان در یک طرح تحقیقاتی مقدار و نوع هورمون ها را در نقاط مختلف درخت مثلا سرشاخه ها، ریشه و میوه ها بررسی کرد و تغییرات را در درختان پربازده و کم بازده با هم مقایسه کرد و به نتایج مهمی رسید. حتما در درختانی که بازدهی کمی دارند مقدار هورمونها کم و یا بیش از حد ارزیابی می شود. یکی دیگر از موضاعات جالب تحقیقاتی روی هورمونها در درختان پسته ارتباط مقدار هورمونها یا میزان ترشح آنها در درختان پسته با عملیات زراعی یا باغی است بعبارت واضحتر بررسی شود که هرس یا کوددهی یا آبیاری چه تاثیری روی میزان ترشح هورمونها در دوره های زمانی مختلف در درختان پسته دارند.


 

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ٥:۱۸ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/۸/٢۳
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED