بررسی تحلیلی اثر دو حشره کش آدمیرال (Pyriproxyfen) و پستانال (Chlorfluazuron) بر

بررسی تحلیلی اثر دو حشره کش آدمیرال (Pyriproxyfen) و پستانال (Chlorfluazuron) برعلیه  پروانه برگخوار پسته (Ocneria terebinthina) در شرایط آزمایشگاه

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی-عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

اصل این مقاله از بخش حشره شناسی دانشگاه ولیعصر رفسنجان و بقلم احسان بهروزی مقدم و همکاران در سال 2011 در ژورنال Int. J. Agric. Biol., 13: 375–380چاپ شده است

استفاده از حشره کش های پرمصرف و معمول باعث بروز مقاومت نسبت به آنها در باغات پسته ایران شده است. استفاده از حشره کش های جدید می تواند نقش مهمی در کاهش بروز مقاومت و یا شکست مقاومت آفات مختلف پسته نسبت به سموم شیمیایی پر مصرف داشته باشد. حشره کش آدمیرال (Pyriproxyfen) و پستانال (Chlorfluazuron) از جمله حشره کش هایی هستند که می توانند در مدیریت تلفیقی آفات مختلف در باغات پسته ایران مورد استفاده قرار گیرند. در این تحقیق این دو حشره کش بر علیه پروانه برگخوار پسته یا راعو در شرایط آزمایشگاه بکار گرفته شده اند. پروانه برگخوار پسته یا راعو از جمله آفات خسارتزایی است که با تغذیه مستقیم از بافت پارانشیمی برگ پسته موجب نابودی برگ پسته می شود. ایجاد حالت خورده شدن و تور توری شدن برگ پسته بویژه در بهار و تابستان از علایم مشخص خسارت این آفت در باغات پسته است. بیشتر حشره کش های مورد مصرف  در باغات پسته ایران دارای طرز عمل یا modes of action عصبی هستند. بدین معنی که از طریق اختلال در دستگاه عصبی حشرات آفت موجب کنترل آنها می شوند. بخوبی مشخص است که اگر فقط از حشره کش های دارای یک طرز عمل یا modes of action استفاده شود ریسک بروز مقاومت افزایش خواهد یافت. بنابراین در کنترل تلفیقی آفات سعی بر این است که از حشره کش های با طرز عمل متفاوت استفاده شود. حشره کشهای Pyriproxyfen(آدمیرال) و پستانال (Chlorfluazuron)  از گروه حشره کش های insect growth regulators  یا تنظیم کننده های رشد IGRs در حشرات هستند. ایندسته از حشره کش ها با اختلال در سنتز کیتین در پوست حشرات موجب نابودی آنها می شوند. کیتین یکی از اجزای اصلی سازنده پوست در حشرات است و اگر به هر دلیلی کیتین (chitin) در پوست بدن حشرات تشکیل نشود نرمی بیش از حد پوست در حشرات موجب آسیب پذیر شدن حشره و مرگ آفات میشود. نتایج حاصله از این تحقیق مشخص کرد که استفاده از این حشره کش ها در آزمایشگاه موجب اختلال در سنتز کیتین در پوست پروانه برگخوار پسته شده اند. پستانال (Chlorfluazuron) در این آزمایش موجب اختلال در پوست اندازی آفت شد. اختلال ایجاد شده توسط این سم در لارو سن اول بسیار چشمگیر بود. بصورتی که مدت زمان دوره لارو اول طولانی شد. طولانی شدن غیر معمول دوره لارو اول در این آفت موجب اختلال یا غیر نرمال شدن دوره رشدی در حشره شد. در مورد بسیاری از آفات ایجاد اختلال در طول دوره لاروی یکی از اثرات مهم حشره کش پستانال (Chlorfluazuron) بر شمرده شده است. در این مطالعه تیمار آخرین سن لاروی آفت با حشره کش پستانال (Chlorfluazuron) موجب کاهش ذخیره گلیکوژن در لارو شد. گلیکوژن ماده ایست دفاعی که نقش مهمی در زمستانگذرانی آفات مختلف دارد. بهر دلیل اگر مقدار ذخیره glycogen کاهش یابد از قدرت تحمل آفت در مقابل شرایط سخت زمستانه کاسته خواهد شد. کیتین که بخش مهم و اصلی پوست در حشرات را تشکیل می دهد برای ساخته شدن در بدن حشره باید مقدار کافی glycogen در بدن حشره موجود باشد و چون حشره کش پستانال (Chlorfluazuron) موجب کاهش ذخیره گلیکوژن در بدن حشرات میشود بنابراین بصورت غیر مستقیم موجب کاهش قدرت ساختن کیتین توسط حشره می شود. در این مطالعه مشخص شد که پستانال (Chlorfluazuron) تاثیری روی مقدار پروتویین، شکر و لیپید موجود در آفت پروانه برگخوار پسته نداشته است. در این مطالعه مشخص شد که حشره کش آدمیرال (Pyriproxyfen) موجب طولانی شدن دوره رشدی لاور سن سوم آفت آفت پروانه برگخوار شده است. و طولانی شدن دوره لارو سن سوم آفت موجب اختلال در پوست اندازی و سنتز کیتین در پوست حشره شد. در این تحقیق حشره کش (Pyriproxyfen) موجب افزایش مقدار پروتویین در لاور سن سوم آفت شد. افزایش مقدار پروتویین در لارو سن سوم ارتباط مستقیمی با تخریب و تجزیه کوتیکول شفیره آفت دارد. گلیکوژن اهمیت بسیار زیادی در گذران دوره سخت زمستان در لاروهای آفت دارد و هر چه مقدار گلیکوژن در لارو کمتر باشد شانس زنده ماندن و زمستانگذرانی نرمال آفت کاهش خواهد یافت. علاوه بر گلیکوژن، لیپید موجود در بدن لاورها نیز نقش بسیار مهمی در زمستانگذرانی آفت دارد. بهر روی حشره کش های Pyriproxyfen و Chlorfluazuron تاثیر بسیار مثبتی روی کنترل آفت پروانه برگخوار پسته در شرایط آزمایشگاه نشان دادند. خوانندگان محترم می توانند با رجوع به اصل مقاله اطلاعات کاملتری از این تحقیق در خور تقدیر بیابند. بهر روی بر همه واضح است که بار اصلی تحقیقات پسته در ایران را دانشجویان ارشد و دکتری در دانشگاههای معتبر ایران می کشند و مراکز تحقیقات کشاورزی تولیدات علمی چندانی ندارند. به امید فردایی بهتر برای صنعت پسته ایران.

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ۱٢:٢٠ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/٩/٢٤
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED