بررسی تغییرات انرژی در لارو پروانه چوبخوار پسته (کرمانیا) در طول دوره کمون زمستا

بررسی تغییرات انرژی در لارو پروانه چوبخوار پسته (کرمانیا) در طول دوره کمون زمستانه در رفسنجان

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی

عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

کرمانیا یا پروانه چوبخوار پسته با نام علمی Kermania pistaciella یکی از آفات خسارتزا و کلیدی در باغات پسته ایران است. این آفت در بسیاری از نقاط پسته کاری در ایران پراکنده است و بعنوان یک آفت کلیدی در منطقه رفسنجان محسوب می شود. زمستانگذرانی آفت بصورت لاور است. آفت تک نسلی است و یک نسل در طول سال دارد. لاورها در دمای 20 درجه سانتی گراد وارد مرحله کمون یا دیاپوز می شوند. این اتفاق در اواخر فصل تابستان و اوایل فصل پاییز اتفاق می افتد. در اواخر فصل زمستان و اوایل فصل بهار لاروها تبدیل به شفیره می شوند. شفیره ها در دمای مناسب 22 درجه سانتی گراد روی سرشاخه ها بصورت پیله های هرمی شکل و خاکی رنگ روی سرشاخه ها قابل مشاهده است. از پیله ها پروانه های بالغ در اوایل بهار خارج می شوند و پس از جفت گیری حشرات نر با ماده، ماد ه ها  شروع به تخم ریزی می کنند. دپاپوز یا کمون به دوره ای از رشد زندگی حشره گفته می شود که فعالیتهای بیولوژیکی به کمترین مقدار خود می رسد و اصطلاحا دوره زمستانگذرانی و یا خواب حشرات محسوب می شود. این دوره دیاپوز در حشرات مختلف ممکن است به اشکال مختلف باشد مثلا در مورد پسیل پسته زمستانگذرانی یا دوره دیاپوز در حشره کامل اتفاق می افتد. اما در مورد کرمانیا لاور شکل زمستانگذران یا دیاپوز آفت محسوب می شود. دوره دیاپوز دوره گذر از دوران سخت و شرایط آب و هوایی نامساعد است. در دوره دیاپوز یکسری از تغییرات داخلی در بدن حشرات اتفاق می افتد که مطالعه این تغییرات میتواند به کنترل یا روش های کنترل آفت کمک زیادی کند. دیاپوز در حشرات هم منشا محیطی و هم منشا ژنتیکی دارد. بررسی دوره خواب یا کمون یا دیاپوز در مورد بسیاری از حشرات بررسی شده است اما در مورد بسیاری از آفات پسته متاسفانه اینچنین تحقیقی وجود ندارد. در دوره دیاپوز یا کمون مقدار فعالیت آفت بسیار کم می شود. همچنین در این دوره افت کمترین انرژی را مصرف می کند. لیپیدها و گلیکوژن از جمله ترکیباتی هستند که نقش اصلی را در مرحله کمون یا دیاپوز دارند. آفات در دوره کمون از ذخیره لیپید و گلیکوژن موجود در بدن خود برای گذر از دوران سخت استفاده می کنند. مطالعات زیادی در مورد ترکیبات لیپیدی دخیل در امر دیاپوز صورت گرفته است بعنوان مثال triacylglycerols جزو ترکیبات لیپیدی هستند که مورد مطالعه قرار گرفته اند. ترکیبات زیادی از مولکولهای مختلف زیستی مانند گلیکوژن، ترهالوز و قندهای مختلف در امر دیاپوز نقش دارند. هدف اصلی این تحقیق مطالعه تغییرات و موادی است که در دیاپوز پروانه چوبخوار پسته نقش دارند. در طول دوره دیاپوز کرمانیا مقدار ترهالوز افزایش یافت و در سردترین روزهای سال به ماکزیمم خود رسید. ترهالوز نقش بسیار مهمی در دوره دیاپوز پروانه چوبخوار پسته دارد. این مطالعه مشخص کرد که مقدار ترهالوز در لارو پروانه چوبخوار پسته در ماه دسامبر در ماکزیمم مقدار خود است. همچنین در این مطالعه در مورد پرروانه چوبخوار پسته مشخص شد که مقدار لیپید موجود در لاور کاهش قابل ملاحظه ای در طول دوره زمستانگذرانی دارد. و این مشخص می کند که لاور پروانه چوبخوار پسته بخوبی از لیپید جهت مصرف فعالیتهای فیزیولوژیکی در طول فصل دیاپوز استفاده می کند. در این مطالعه همچنین مشخص شد مقدار پروتویین موجود درلارو نیز در زمستان و در مرحله دیاپوز کاهش قابل ملاحظه ای پیدا می کند. بصورت خلاصه در این تحقیق مشخص شد مقدار گلیکوژن و لیپید در آخرین روزهای فعالیت لارو در دوره بعد از برداشت پسته افزایش ناگهانی پیدا می کند تا لاور بتواند در زمستان از لیپید و گلیکوژن بمنظور زنده ماندن استفاده کند. گلیکوژن در بهار و ماههای اول فعالیت آفت دوباره افزایش پیدا می کند.


 

 
  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ٥:٢٠ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/۱٠/۱٠
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED