ارتباط بین عنصر پتاسیم با بیماریهای مهم در درختان پسته

ارتباط بین عنصر پتاسیم با بیماریهای مهم در درختان پسته

                  نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی-عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

تغذیه صحیح و متعادل درختان پسته کلید درمان بسیاری از بیماریهایی است که باغات پسته را درگیر کرده است. متاسفانه مانند بسیاری از مسایل مهم تحقیقاتی در درختان پسته این امر نیز به بوته فراموشی سپرده شده است. در علم بیماری های گیاهی یکی از اصول اساسی درمان بیماریها بحث تغذیه مناسب است. اگر بصورت مختصر به بیماری های مهمی که باغات پسته ایران را درگیر کرده بنگریم بخوبی می بینیم که ما در درختان پسته چند بیماری مهم بیشتر نداریم این بیماری ها شامل گموز ناشی از قارچ فایتوفترا، سرخشکیدگی حاصل از قارچ پسیلومایسز یا باکتریهای ساپروفیت، آفلاتوکسین، وتیسلیوز، ماسو و...هستند. یکی از بیماری های مهلکی که در برخی از نقاط بویژه در درختان جوان ایجاد خسارت کرده بیماری ورتیسیلوز است. این بیماری همانطور که از اسم آن بر می آید در اثر حمله قارچ verticillium ایجاد میشود. این بیماری در حقیقت نوعی بیماری آوندی است. اسپورهای قارچ بوفور در خاک وجود دارند و از طریق ریشه ها جذب شده و وارد سیستم آوندی در درختان پسته و نهالها می شوند. بمرور اسپور قارچ در داخل سیستم آوندی شروع به رشد می کنند و در انتقال آب و مواد معدنی و شیره نباتی ایجاد اختلال می کنند. 2 روش مهم خسارت قارچ verticillium در درختان پسته (سیستم آوندی) شامل 1-مسدود کردن آوندها و جلوگیری از نقل و انتقال بهینه آب و مواد دیگر و 2-ترشح زهرابه قارچی و مسموم کردن درختان به این زهرابه خطرناک است. اگر چه این بیماری می تواند  درختان با سن بالا را درگیر کند اما خسارت در نهالها بمراتب شدیدتر است. باید توجه داشت این بیماری یک بیماری بسیار شایع در گیاه پنبه است و کمتر مزرعه پنبه ای را می توان یافت که از آلودگی به ورتیسیلوز مصون باشد. در شمال ایران و مناطق پنبه کاری شیوع این بیماری بسیار زیاد است. جالب اینجاست که این بیماری بصورت اسپور مقاوم و سخت (کلامیدوسپور) در خاک ممکن است تا چندین دهه زنده بماند و بمحض مساعد شدن شرایط فعالیت خود را آغاز نماید. در سالیان دور در بسیاری از نقاط پسته خیز کرمان گیاه پنبه کشت می شده است و چون در همین زمین هایی که پنبه کشت می شده بمرور پسته کاری صورت گرفته در بسیاری از نقاط این بیماری در واقع یک میراث شوم از گیاه پنبه است که متاسفانه به درختان پسته سرایت کرده است. علایم بیماری ورتیسلیوز در پسته بصورت زردی یکطرفه یا عمومی بروز پیدا می کند. بیماری مانند بیماری گموز نیست که سرعت فوق العاده ای داشته باشد. ورتیسیلوز بمرور موجب از پا در آوردن درختان با سن بالا می شود. البته ممکن است در درختان جوان و نهالها علایم ورتیسیلوز بسرعت موجب خشکیدن درختان و نهالها شود. باید دقت کرد که هر خشکیدگی و زردی نمی تواند علامت بیماری ورتیسیلوز در پسته باشد!! قهوه ای شدن آوندها در هنگام برش عرضی از مقطع ساقه نیز می تواند یکی از علایم ورتیسیلوز باشد که البته دقت زیادی می خواهد برای تمییز دادن علایم. بهترین روش تشخیص نمونه بردای از بافت آوندی آلوده و انتقال آن به آزمایشگاه بیماری شناسی گیاهی و کشت قطعه آلوده و نهایتا تشخیص میکروسکوپی قارچ است. سیکل زندگی قارچ بسیار جالب است و خارج از حوصله این بحث است. متاسفانه درمان خاصی برای این بیماری وجود ندارد. در کالیفرنیا در مقطعی مجبور شدند که هکتارها هکتار باغ را که آلودگی شدید به ورتیسلیوز داشتند را ریشه کنی (eradication) کنند. یکی از نکات بسیار مهم در پیشگیری از بیماری و معالجه نسبی آن استفاده مکفی از کودهای پتاسیمی است. پتاسیم یک عنصر بسیار مهم و کلیدی در تغذیه باغات پسته در ایران است که متاسفانه کمبود آن در تقریبا تمامی باغات پسته ایران مشاهده می شود!! علاوه بر بحث تغذیه ای پتاسیم یکی از راههای کاهش بروز بسیاری از بیماری ها در باغات پسته ایران بخصوص ورتیسیلوز تغذیه مناسب با استفاده از کودهای پتاسیمی است. علاوه بر بیماری ورتیسلیوز بیماری پسیلومایسزی یا سرخشکیدگی در درختان پسته نیز رابطه بسیار کلیدی و مهمی با عنصر پتاسیم دارد. حتی در مورد بسیاری از آفات ثابت شده که کودهای پتاسیمی با افزایش دادن مقاومت سلولی موجب افزایش مقاومت نسبت به آفات می شوند!! مطالعات زیادی در مورد رابطه بین کودهای پتاسه و کلا عنصر پتاسیم با کاهش بروز آفات و بیماریها وجود دارد که می توان به آنها مراجعه کرد. به امید فردایی بهتر برای صنعت پسته ایران.


 

 
  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ٥:۳۱ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/۱۱/٢۳
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED