سم پاشی بهاره در باغهای پسته - مزایا و معایب

سم پاشی بهاره در باغهای پسته - مزایا و معایب

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده- کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی

Email: Jmlzdh_mhmmd@yahoo.com

هشدار: هرگونه استفاده از این مطالب باید با اجازه نویسنده یا ذکر منبع باشد

سم پاشی بهاره چند سالی است که در مناطق پسته کاری استانهای پسته خیز از جمله کرمان رواج پیدا کرده است. سم پاشی بهاره دارای نکات مثبت و منفی قابل تاملی است که در بسیاری از موارد مورد غفلت واقع شده است. در این نوشته سعی شده نگاهی تجربی و تا حد امکان دقیق از نظر علمی به این مساله داشته باشیم. امید است مطالب مورد توجه و استفاده کشاورزان و بخصوص کارشناسان محترم گیاهپزشک که زمینه کاری آنها پسته و پسته داری است واقع شود. به نظر نگارنده این سطور، سم پاشی بهاره اگر چه معایبی دارد اما بهتر است حتما انجام شود چون مزایای آن به معایبش می چربد. نکته دیگری که نباید فراموش شود عدم استفاده از روغن های موسوم به ولک است که اصلا نباید استفاده شوند و ضررهای جبران ناپذیری را به درختان وارد می کنند. در مورد روغن های ولک و لزوم عدم استفاده از آنها در سم پاشی ها، مخصوصا سم پاشی بهاره مطلب کاملی در همین وبلاگ (http://mjamalizadeh.persianblog.ir/) وجود دارد که می توانید به آن رجوع کنید.

مزایای سم پاشی بهاره

- کنترل آفات بهاره: در درختان پسته در بهار معمولا آفات متعددی در سالهای مختلف پدیدار می شوند که اگر مبارزه شیمیایی به موقع در فصل بهار برعلیه آنها انجام نشود بشدت خسارت زا خواهند شد. از جمله این آفات و مهمترین آنها پروانه چوبخوار پسته یا کرمانیا است که متاسفانه بشدت شیوع پیدا کرده است و هر ساله خسارات هنگفتی را به باغداران تحمیل می کند. این آفت 9 ماه از هر سال را در داخل سرشاخه های درختان پسته سپری می کند و در بهار به ترتیب به شفیره و حشره بالغ تبدیل شده و حشزات بالغ نر و ماده با هم جفت گیری کرده ونهایتا با تخم ریزی حشرات ماده تخم ها تشکیل می شوند از تخم ها لاروها بیرون می آیند و لاروها دوباره داخل خوشه ها و سرشاخه ها شده و سیکل زندگی حشره دوباره تکرار می شود. چون جفت گیری حشرات بالغ یا پروانه ها در بهار صورت می گیرد. مبارزه شیمیایی با سموم موثر در کاهش جمعیت حشرات بالغ بسیار موثر خواهد بود. در مورد بسیاری از آفات پروانه ای درختان پسته از جمله پروانه های خوشه خوار- پروانه مغزخوار- پروانه برگخوار و .... جفت گیری و تخم ریزی خودشان را در بهار انجام می دهند و سم پاشی در جهت کاهش دادن جمعیت این آفات موثر خواهد بود مخصوصا در باغهایی که سابقه بروز یک یا چند آفت پروانه ای وجود داشته باشد. از جمله آفات دیگر شپشکها هستند که شروع سیکل زندگی و خسارت آنها در بهار است. تجربیات نشان داده سم پاشی بهاره با سمومی مانند اتیون یا دیازینون بسیار تاثیر گذار خواهد بود در کاهش جمعیت شپشکهای کنده ای و سرشاخه ای درختان پسته. در مورد آفات دیگر مانند سرخرطومی، زنجره و سنکهای پسته هم سم پاشی بهاره موجب کنترل و یا کاهش خسارت آنها در طول فصل خواهد شد.

- تغدیه درختان پسته با کودهای اسید آمینه ای و یا کودهای مناسب دیگر که بهمراه سم پاشی بهاره استفاده می شوند: تجربیات به خوبی ثابت کرده که استفاده از کودهای به اصطلاح کشاورزان سردرختی در بهار تاثیرات مثبت زیادی در رشد و نمو آینده درختان پسته و ثمردهی آنها در طول فصل دارند. در مورد سم پاشی درختان پسته لازم هست که حتما با سم کودهای مناسب دیگری بهمراه سم داخل تانک سم پاشی ریخته شود تا با یک تیر دو نشان زده باشیم. به عبارت دیگر هم آفت را کنترل نماییم و هم با استفاده از کود مایع موجود درداخل محلول سمی تغذیه درختان به خوبی انجام شود. استفاده از کودهای مایع یکی از بهترین راهها برای تغذیه درختان پسته در مناطق پسته کاری استان کرمان است. خاک باغات پسته در طی زمان و سالهای متمادی خاصیت اصلی خودش را از نظر مواد غذایی برای تغذیه درختان پسته از دست داده است و اضافه کردن کودهای مایع به تانکر حاوی سم کمک زیادی در رفع نیاز درختان پسته به ویژه میکروالمنتها خواهد کرد. در مورد سم پاشی بهاره استفاده از کودهای مایع حاوی اسیدهای آمینه بسیار تاثیرگذار خواهد بود. بهترین ترکیب برای سم پاشی و محلول پاشی بهاره در باغات پسته دیازینون (1لیتر در 1000 لیتر آب)+کود اسید آمینه بالای 10 درصد (1 لیتر در هزار لیتر آب) است. بهتر است محلول پاشی بعد از آبیاری یا احیانا بارندگی انجام شود چون تاثیر کود اسید آمینه ای را به میزان قابل توجهی بالا می برد. دیازینون نسبت به اتیون سم بهتری به نظر می رسد چون طیف تاثیر گسترده تری دارد. در مورد اتیون آفاتی که کنترل می شوند بیشتر شپشکها هستند اما دیازینون علاوه بر شپشکها روی سایر آفات بهاره از جمله پروانه چوبخوار پسته تاثیر بیشتری خواهد داشت.

معایب سم پاشی بهاره

- مقاومت آفات نسبت به سموم بهاره: یکی از بدیهی ترین اثرات سم پاشی های سالیانه پی در پی و بدون توقف مسلما مقاومت آفات است به عنوان مثال از جمله سمومی که آفات پسته مخصوصا پسیل به آن کاملا مقاومت پیدا کرده است زولون یا فوزولون است. برای برخی دیگر سموم از جمله اتیون نیز مشاهداتی از مقاوم شدن شپشکهای کنده ای وجود دارد. از جمله سموم دیگری که جدیدا در پسته کاری های استان کرمان شایع شده استامی پراید یا موسپیلان است که بروز مقاومت در بسیاری از آفات نسبت به آن هویدا شده است در صورتی که این سم مدت زمان کوتاهی است که مصرف آن رایج شده است و این باعث شگفتی و البته تاسف است. چرا که بازار سموم کشاورزی در ایران آشفته بازاری است که هر بیکارو عمله ای به راحتی می تواند مجوز سموم کشاورزی را دریافت نماید ومتاسفانه سموم کشاورزی مانند نقل و نبات در دسترس کشاورزان قرار دارد و به هر میزان و هر زمانی می توانند به مصرف برسانند. در مورد بروز مقاومت آفات پسته نسبت به سموم بهاره  که در بالا بحث شد متاسفانه هیچ استناد علمی معتبری وجود ندارد و متاسفانه مراکز تحقیقات کشاورزی کشور ما اکثرا به دلیل کمبود بودجه و اعتبارات و همچنین پرسنل اکثرا کم سواد و قدیمی در رکود کامل علمی بسر می برند و نکات یاد شده تنها تجربیات و مشاهدات بنده هستند که البته تا حد زیادی دقیق به نظر می رسند.

- از بین بردن دشمنان طبیعی برخی آفات: تجربیات نشان داده که سم پاشی بهاره در باغات پسته باعث بروز طغیان در برخی آفات از جمله پسیل پسته در تابستان خواهد شد و این بدان علت است که سموم مورد استفاده در سم پاشی بهاره احتمالا باعث کشتن برخی از حشرات مفید پارازیت کننده پسیل پسته (شیره خشک) می شوند. از جمله این حشرات زنبور پسیلوفاگوس و بالتوری کریزوپرلا هستند که به صورت طبیعی در باغات پسته وجود دارند و موجب پارازیته کردن یا شکارگری پسیل ها می شوند.

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ۱٢:٥٧ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/۱/۱٤
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED