سرخرطومی پسته آفت نوظهور مناطق پسته کاری کرمان

سرخرطومی پسته آفت نوظهور مناطق پسته کاری کرمان

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده- کارشناس ارشد مهندسی کشاورزی

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با اجازه رسمی نویسنده یا ذکر منبع باشد

Email: jmlzdh_mhmmd@yahoo.com

سرخرطومی پسته با نام علمی Polydrosus sp یا بنابر تشخیص مرحوم دواچی Polydrosus davatchii اولین بار توسط مرحوم دکتر دواچی در سالهای دهه 40 شمسی از پسته کاری های ایران شناسایی و بعنوان آفت پسته معرفی شد. سرخرطومی در سالیان قبل آفت جدی و خطرناکی برای پسته محسوب نمی شد اما در چند ساله اخیر متاسفانه رواج فراوانی در پسته کاریهای استان کرمان و شهرستان های همجوار پیدا کرده است. توضیح منطقی برای افزایش طغیانی جمعیت آفت بلاشک از بین رفتن دشمنان طبیعی آفت بوده است که موجبات افزایش بسیار زیاد حشره در یک بازه زمانی نسبتا کوتاه شده است. بنا بر گفته های آقای دکتر مهرنژاد از موسسه تحقیقات پسته رفسنجان آفت سرخرطومی در گذشته دامنه فعالیت زیادی در پسته کاری های استان نداشته است و مخصوصا در رفسنجان در نواحی بسیار محدودی به عنوان آفت شناخته می شده است. به نظر می رسد که یکی از دلایل بروز جمعیت بالای آفت در بهار برخی سم پاشی های بی رویه با سموم خطرناک از نظر تاثیر روی دشمنان طبیعی آفت باشد. سیکل زندگی سرخرطومی پسته جالب است و حشرات بالغ همزمان با متورم شدن جوانه ها و شروع رشد رویشی درختان در بهار پدیدار می شوند و بشدت از جوانه های نورسته درختان تغذیه می کند. تغذیه آفت هم از جوانه های رویشی و هم از جوانه های زایشی درختان انجام می شود. متاسفانه اطلاعات دقیق و قابل تاییدی از نحوه زمستانگذرانی، میزبان های ثانویه احتمالی و تعداد نسل آفت در دسترس نیست ولی مشاهدات شخصی بنده و همچنین گفته های آقای دکتر مهرنژاد این چنین بنظر می رسد که این آفت مانند بسیاری از آفات راسته  Coleopteraتک نسلی باشد. تخم گذاری حشرات کامل بر روی سرشاخه های درختان پسته در نیمه دوم فروردین ماه مشاهده شده است. خسارت حشره روی ارقامی که زودتر در بهار شروع به رشد و تولید گل می کنند بیشتر است از این حیث خسارت سرخرطومی روی رقم های کله قوچی و اکبری شدید تر است. در برخی موارد پیدا کردن افت دشوار است و باید دقت کرد که حشره بیشتر درلابلای  برگهایی که تازه روییده اند مخفی شده است و با باز کردن کامل برگها حشره از لابلای برگهای نورسته هویدا می شود. مشاهدات شخصی بنده مشخص کرد که از نظر اندازه دو سایز نسبتا مشخص در حشرات بالغ سرخرطومی مشاهده می شود و احتمالا حشرات بزرگتر از نظر اندازه جنس ماده حشره هستند. بسیار جای تاسف است که تاکنون تحقیق یا پروژه ای راجع به این آفت خسارت زا در مورد نحوه زندگی، مبارزه شیمیایی و ... تا کنون اجرا نشده و بدبختانه اطلاعات بنده تنها از روی مشاهدات شخصی است که در این نوشته آمده است. مشاهدات بنده نشان داده که سم اتیون که پرمصرف ترین و معروفترین سم بهاره در پسته که مورد استفاده باغداران قرار می گیرد اثر چندانی روی کنترل آفت ندارد و بنابراین سم پاشی با اتیون در مورد این آفت اثرمطلوبی نخواهد داشت. سم اندوسولفان با Dosage یا دوزدو  تا دو نیم در هزار لیتر آب تاثیر مناسبی روی کنترل آفت دارد. سم پاشی با دیازینون با غلظت 1 در هزار لیتر آب نیز تاثیر مطلوبی روی آفت دارد. اما بنظر می رسد سم فنیتروتیون با غلظت 1 در هزار لیتر آب اثر بسیار قاطع و مطلوبی روی آفت دارد و توصیه بنده سم فنیتروتیون است. بنظر می رسد بتدریج باید شاهد حضور و تبدیل شدن سرخرطومی بعنوان یکی از آفات مهم پسته در پسته کاریهای مناطق استان کرمان باشیم چون عدم کنترل آفت در شرایط طغیان جمعیت موجب نابودی تا حدود 100 درصد جوانه های زایشی و رویشی درختان پسته می شود. در ضمن سرخرطومی از جمله آفاتی است که متاسفانه عملیات زراعی مناسب مانند کوددهی، آبیاری و ... تاثیری روی کاهش بروز و خسارت آفت ندارد.

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ۱٠:۳٠ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/۱/٢٧
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED