تحقیقات تجربی در باغات پسته بسیار کاربردی تر از تحقیقات لابراتوراری هستند؟!

تحقیقات تجربی در باغات پسته بسیار کاربردی تر از تحقیقات لابراتوراری هستند؟!

تلخیص و ترجمه: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

محیط باغات پسته محیطی است پیجیده و دقیقه به دقیقه در حال دگرگونی است. هر ماه و هر روز ممکن است مشکلی جدید و معظلی نو در باغات پیدا شود که گاها هیچ منبع یا رفرنس و یا تجربه و سابقه ای از قبل در مورد آن وجود ندارد!! محیط یک باغ پسته حاصل برآیند چندین و چند فاکتور زنده و غیر زنده است!! از جمله این فاکتورها، درخت، خاک، آب، دما، باد، آفات، امراض و .......هستند!! حاصل برآیند همه این عوامل با هم تعیین کننده کمیت و کیفیت محصول در آن سال خواهد بود. بسیاری از عوامل تاثیرگذار در باغات پسته که تاثیر مستقیم روی محصول ما می گذارند تحت اختیار ما نیستند بعنوان مثال درجه حرارت هوا یا بارندگی ها، در برخی از سالها گرمای فوق العاده بالای هوا موجب سوختن نطفه ها می شود و یا ممکن است درصد بالایی از محصول در اثر بادزدگی از بین برود!! برخی از عوامل تاثرگذار در تولید پسته تا حد زیادی تحت کنترل ما هستند از جمله مبارزه با آفات یا تغذیه مناسب درختان پسته!! برای مواجهه موثر با مشکلات روزمره در باغات پسته هر باغدار موفقی ناگزیر است که از تجربه و توصیه های کارشناسان بهره برداری کند و باید یاد بگیرد که برای عبور از مشکلات باغ خود باید از نظرات و تجریبات کارشناسان سود جوید!! بسیار بعید است که کشاورز یا باغداری بدون توجه به نظر کارشناسان بتواند مقدار تولید موثری در واحد سطح داشته باشد. مزرعه ای با 100 هکتار درخت 20 ساله باید حداقل 200 تن پسته در سال آور داشته باشد!! بهر روی باید استفاده از کارشناسان در باغات پسته بهینه شود و باید کشاورزان برای تولید موثر هزینه کافی برای کارشناس در نظر بگیرند. گاها یک کار اشتباه ممکن است میلیونها تومان به باغدار خسارت ایجاد کند و برعکس یک توصیه بجا و موثر ممکن است میلیونها تومان به باغدار کمک کند. در مورد مشکلاتی که تا حد زیادی در اختیار ما هستند باید روش های ما علمی تر شوند و بر اساس اصول صحیح کار جلو برده شود!! کارهای مندآوردی و از روی آزمون و خظا ممکن است در کوتاه مدت و یا حتی دراز مدت مشکل ساز شود!! یکی از مهمترین مشکلات صنعت پسته در ایران ضعف تحقیقات پسته است و بنظر می رسد به این راحتی هم مشکل قابل حل نباشد!! مهمترین مشکل تحقیقات پسته در ایران کاربردی نبودن این تحقیقات در شرایط باغ و مزرعه است. بسیاری از تحقیقات با بودجه های بالا و وقت زیاد در موسسات تحقیقاتی در طول سایان گذشته انجام شده اند و نتایج آنها هیچ دردی از باغدار را درمان نکرده است! تحقیقات پسته در ایران متاسفانه تحقیقات کاربردی نیستند. محققین معمولا در بسیاری از کشورهایی که ارتباط صنعت با مراکز تحقیقاتی بسیار تنگاتنگ است هدف اول خود را بنا بر نیاز صنعت و بازار می گذارند و حتی افراد دست اندرکار در کار تولید بودجه های مراکز تحقیقاتی را تامین می کنند!! محققین ما اگر چه از نظر نظری بسیار قوی هستند اما از نظر عملی بسیار ضعیف هستند!! بعبارت ساده تر تحقیقات مراکز تحقیقاتی ما کاربردی نیستند! به یک مثال در این مورد توجه کنید در مورد بیماری گموز یا پوسیدگی طوقه در درختان پسته که یکی از مهمترین بیماری های درختان پسته در ایران است بجای اینکه یک نسخه عملی و کاربردی از طرف محققین ما توصیه شده باشد از طرحهای بسیار بلندپروازانه و غیرکاربردی استفاده شده است مثلا کنترل بیولوژیک بیماری پوسیدگی طوقه یا گموز توسط باکتریهای آنتاگونیست!! آیا در باغ پسته ای که بیشتر درختان در اثر بیماری گموز رو به خشک شدن هستند می توان با استفاده از باکتریهای آنتاگونیست به درمان فوری آنها در کمترین زمان ممکن پرداخت!! مسلما جواب منفی است. در مورد بسیاری از تحقیقات دیگر هم وضع همین است!! آیا بهتر نبود که مثلا اثر چند قارچکش روی بیماری گموز بررسی شود تا یک نسخه کاربردی از آن استحصال شود!! در مورد بیماری افلاتوکسین که صادرات پسته ایران را تهدید کرده و می کند محقیقن ما به پروژه هایی روی می آورند که هیچ گونه ارزش کاربردی ندارند مثلا روش هایی که اگر چه در شرایط آزمایشگاهی جواب داده اند اما در عمل کاری را از پیش نمی برند!! طرحهای تحقیقاتی مربوط به پسته ایران در اکثر موسسات تحقیقاتی ما آنقدر بلندپروازانه هستند که بطور قطع می توان گفت که هیچگاه نمی توانند جنبه کاربردی پیدا کنند. بررسی فلان آنزیم با استفاده از روش های مولکولی یا بررسی توالی فلان ژن مربوط به فلان واریته یا بسیاری از ایندسته از طرحها اگر چه بسیار جالب و بلندپروازانه هستند اما دردی از کشاورز را دوا نمی کنند!! محققین خارج از کشور بخصوص محققین آمریکایی دلیلی که به ایندسته از تحقیقات می پردازند این است که در این کشورها ابتدا تحقیقات پایه ای و اساسی انجام شده و از نظر بنیان کار تحقیقاتی بسیار قوی هستند و چون زیربناهای تحقیقات قوی هستند روی به تحقیقات بسیار بلندپروازانه می پردازند اما در کشور عزیزمان ایران چون پایه ابتدایی تحقیقات قوی نیست اینگونه تحقیقات هیچ محلی از اعراب ندارند!! حداقل چند آفتکش موجود در بازار را روی پسیل پسته تست کنیم یا چند قارچ کش یا هورمون تراپی یا بحثهای ابتدایی تا بتوان یک نسخه عملی از تحقیقات بیرون آید که برای کشاورزان قابل استفاده باشد و الا ایندسته از طرح ها و پروژه ها فقط تلف کردن وقت و پول بیت المال است!! باید به حدی از تحقیقات برسیم که کارفرمای تحقیقات پسته در ایران باغداران عمده و کشاورزان با سطح زیر کشت بالا باشند نه دولت!! همین غیرکاربردی بون نتیجه تحقیقات پسته در ایران است که موجب شده بناچار افراد علاقه مندی امثال بنده با ابتکاراتی که داریم خود به تولید و ابداع روشهایی بپردازیم که کمک کننده و کابردی برای کشاورزان باشد!! در طول 4 تا 5 سال اخیر که بنده بصورت جدی وارد پروژه تحقیقات پسته بصورت کاملا خصوصی و با هزینه شخصی در ایران شده ام روشهای جدید و بروز و همچنین کاربردی و کم هزینه ای را ابداع کرده ام که جنبه کاملا عملی و موثر دارند. برای هر دوره ای از رشد درختان پسته فرمولهای ویژه ای با آزمون و خطا و مشقت بدست آورده ام و بصورت خلاصه با روش های ابداعی و گذاشتن وقت و هزینه شخصی و با کمترین امکانات متدها و فرمولهای موثری فرآهم آورده ام که نتایج گاها عجیب و بسیار کاربردی هستند. مثلا در دوره پر شدن مغز ترکیبی از 6 الی 7 ماده مختلف بر اساس اندازه مغز و رشد آن فرآهم شده که تاثیر شگرفی روی پر شدن مغز دارد!! در مورد بسیاری از مسایل گریبانگیر صنعت پسته ایران و مشکلات درختان پسته ما مجبوریم که با آزمون و خطا و کمک گیری از نهاده های موجود در بازار تولید علم کنیم!! یکسری از فرمولها و ترکیبات و روش هایی که فقط در تقویم و یادداشتهای شخصی بنده وجود دارند. مسلما افراد بسیار باهوش تر، علاقه مند تر و باسواد تر از بنده در ایران وجود دارند که هر کدام می توانستند در رشته خودشان مشکل گشا باشند اما متاسفانه انرژی ها و تجربیاتی که حاصل زحمات چندین ساله هستند ناشناخته مانده اند و از طرف دیگر باغداران توقع دارند که این روش ها مجانی باشد و حتی عیب و ایراد هم از این روش ها بگیرند که بهیج وجه دلگرم کننده از سوی من محقق پسته نیست!! به امید فردایی بهتر برای صنعت پسته ایران!!

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ٧:٤٤ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/٥/۸
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED