بررسی تأثیر محلول پاشی پلی آمین های آزاد بر برخی مشکلات فیزیولوژیکی پسته رقم کله

بررسی تأثیر محلول پاشی پلی آمین های آزاد بر برخی

مشکلات فیزیولوژیکی پسته رقم کله قوچی

علیرضا طلایی، مسعود خضری، امان اله جوانشاه

مجله علوم باغبانی ایران دوره 41، شماره 4، 1389(383- 391)

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

بخش نخست-مقدمه

از نگاه باغبانی، درختان پسته مشکلات فیزیولوژیکی متعددی از جمله ریزش جوانه های گل، ریزش میوه ها، پوکی، ناخندانی، بدشکلی میوه ها و زود خندانی نشان می دهند. ریزش شدید جوانه های گل در سال پرمحصول و حفظ جوانه ها در سال کم محصول سبب پدیده تناوب باردهی در درختان پسته می شود. پژوهش های مختلفی برای درک علل ریزش جوانه های گل در پسته انجام شده است . مطالعات اولیه علت این پدیده را به رقابت بین جوانه های گل و میوه های در حال نمو برای جذب کربوهیدراتها و متابولیت ها مرتبط دانسته اند. در حالی که برخی گزارش ها نشان دادند که کمبود برخی عناصر معدنی نیز در وقوع این پدیده نقش دارند از طرفی توجه پژوهشگران به نقش تنظیم کننده های رشد گیاهی در پدیده ریزش جوانه های گل معطوف گردید اما نشان داده شد که مواد شبه جیبرلینی، اسید آبسیزیک و اتیلن درون زا نقشی در این پدیده ندارند. کاربرد اکسین نیز اگرچه سبب تاخیر در ریزش جوانه های گل گردید اما بر کاهش ریزش آنها مؤثر نبود. برخی پژوهش ها نیز نشان دادند که محلول پاشی اوره به همراه بنزیل آدنین و همچنین انجام عمل تنک و حلقه برداری ریزش جوانه های گل را تا حدودی کنترل می نماید. با وجود اینکه مطالعات زیادی در ارتباط با این پدیده انجام شده است اما هنوز مکانیزم دقیق این پدیده مبهم باقی مانده است. ریزش میوه ها یکی دیگر از مشکلات درختان پسته است به طوری که نشان داده شده است که ریزش میوه ها در درختان پسته بخصوص در سالهای پرمحصول به حدود 80 درصد هم می رسد. نوع گرده، مشکلات گرده افشانی و لقاح، شرایط نامساعد محیطی و اختلال در جذب کربوهیدراتها، عناصر معدنی و مواد تنظیم کننده رشد از جمله برخی دلایل این پدیده گزارش شده است. پوکی نیز یکی دیگر از مشکلات فیزیولوژیکی پسته به شمار می آید. پژوهش ها نشان می دهند که تولید میوه های پوک ممکن است به دلیل مشکلات گرده افشانی و لقاح، شرایط نامساعد محیطی و همچنین تنش های تغذیه ای، شوری و خشکی رخ دهد که این عوامل می توانند سبب اختلال در توزیع نامناسب کربوهیدرات ها و تنظیم کننده های رشد شده و تولید میوه های پوک را افزایش دهند. در ارتباط با مشکل ناخندانی در پسته، مشخص شده است که نوع گرده، باردهی زیاد، زمان نامناسب برداشت و تنش های آبیاری و تغذیه ای می تواند در بروز این پدیده نقش داشته باشند. اگرچه درصد ناخندانی در سالهای مختلف و در باغات مختلف متفاوت است اما نشان داد شده است که تا حدود 20 درصد محصول را می تواند تحت تأثیر قرار تشکیل میوه های, دهد. بدشکلی در پسته هم از دیگر مشکلات تولید بوده و اگرچه پژوهش های کمی در این زمینه صورت گرفته اما به نظر می رسد که این پدیده با میزان باردهی، صدمات مکانیکی و حمله آفات و بیماری ها در ارتباط باشد. زودخندانی نیز که چند هفته قبل از زمان برداشت رخ می دهد یکی دیگر از مشکلات تولید پسته می باشد و از آنجایی که پسته های زودخندان معمولاً آلوده به زهرابه آفلاتوکسین می شوند در پایانه های ضبط پسته ایجاد مشکل می کند. از طرفی مشخص  می نمایند گردید که کمبود برخی عناصر معدنی و آبیاری نامناسب در افزایش پدیده زودخندانی مؤثر است. اگرچه پژوهش های زیادی در ارتباط با ریزش جوانه های گل انجام شده است اما اخیرا نشان داده شده است که ریزش جوانه های گل پسته تنها یکی از دلایل در حالی  کاهش عملکرد می باشد  که سایر مشکلات مانند ریزش میوه ها، پوکی، ناخندانی، زودخندانی و بدشکل شدن میوه ها از دیگر عوامل کاهش عملکرد محسوب می گردد. به هر حال وقوع هر کدام از مشکلات فیزیولوژیکی یاد شده در صنعت تولید این محصول نامطلوب بوده و یافتن راهکارهایی برای افزایش کمیت و کیفیت این محصول ضروری می باشد. کاربرد مواد تنظیم کننده رشد گیاهی از طریق محلول پاشی در برخی درختان میوه سبب افزایش عملکرد و کیفیت میوه شده است. پلی آمین های آزاد پوترسین، اسپرمین و  اسپرمیدین از جمله ترکیبات پلی کاتیونی با وزن مولکولی پایین می باشند و نشان داده شده است که این مواد به عنوان تنظیم کننده رشد در مراحل مختلف رشد و نمو جوانه ها، گلها و میوه ها در درختان مرکبات، انگور و آلو نقش مهمی ایفا می کنند. این مواد به عنوان تنظیم کننده رشد در مراحل مختلف رشد و نمو جوانه ها، گلها و میوه ها در درختان مرکبات، انگور و آلو نقش مهمی ایفا می کنند. همچنین نشان داده شد که غلظت پلی آمین های داخلی در جوانه های گل پسته در حین نمو مغز کاهش می یابد به طوری که هرچه غلظت پلی آمین ها کاهش یابد ریزش جوانه های گل افزایش می یابد نتایج پژوهش های مختلف نشان می دهد که محلول پاشی پلی آمین های آزاد از ریزش شدید میوه ها در انگور، انبه و لیچی می کاهد. نتایج محلول پاشی پلی آمین های آزاد در برخی درختان میوه بسیار امیدوارکننده بوده و دسترسی به این مواد و تهیه آنها در مقایسه با سایر تنظیم کننده های رشدی که به صورت تجاری در باغات میوه استفاده می شوند ارزان تر می باشند. بنابراین در این پژوهش تأثیر این مواد از طریق محلول پاشی در دو سال پرمحصول و کم محصول و در مراحل مختلف زمانی بر مشکلات فیزیولوژیکی، رشد رویشی و عملکرد پسته رقم کله قوچی مورد بررسی قرار گرفت.

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ٧:٢۳ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/٦/۱٧
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED