بررسی انواع روش های کود دهی در باغات پسته- بخش دوم

بررسی انواع روش های کود دهی در باغات پسته- بخش دوم

            محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی-عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

خود چالکود دارای دسته بندی های مختلفی می شود از جمله چالکود عمیق، چالکود سطحی و چالکود نیمه عمیق یا متوسط. در روش چالکود سطحی نهایتا تا 20 سانتی متری از سطح خاک با بیل یا ماشین آلات خاک، گود برداری می شود. روش چالکود سطحی برای کودهای پلت مرغی که در بازار مصرف فراوانند کاربرد دارد. همچنین در مورد برخی از کودهای شیمیایی بخصوص در تابستان و در باغات پر تراکم از روش چالکود سطحی استفاده می شود بعنوان مثال در مورد سولفاتهای آمونیوم یا سولوپتاس ها روش چالکود سطحی موجب عدم شسته شدن کودها و جابجایی کودها از یک درخت به درخت دیگر می شود بخصوص در روش آبیاری مرسوم در بیش از 90 درصد باغات پسته (روش غرقابی). این روش در مورد کودهای پلت شده مرغی که در بازار مصرف وجود دارند روش بسیار مفیدی ارزیابی می شود برای بهترین روش استفاده از کودهای مرغی پلت شده با کیفیت بسته به نظر کارشناس مقدار مصرف به ازای هر درخت محاسبه می شود و نزدیک آغاز بهار در موعد 15 اسفندماه تا اوایل فروردین و حتی در برخی از موارد در بعد از فرودین ماه کودهای پلت مرغی در چاله ها قرار می گیرند (چالکود سطحی) و سپس کمی خاک روی آنها ریخته می شود. باید خاطرنشان کرد چالکود عمیق کودهای مرغی ممکن است بسیار خطرناک باشد و کل ریشه ها بسوزاند. در روش چالکود نیمه عمیق، عمق چالکود در محدوده 20 تا 40 سانتی متری از خاک احداث می شوند. معمولا چاکود برای خاکهای دارای بافت سنگین بمنظور سبک کردن خاک مزایایی زیادی دارد. در مورد کودهای گوسفندی و دامی نسبتا پوسیده و دارای قطعات نیمه درشت این روش مورد توصیه قرار می گیرد. معمولا می توان برخی از کودهای شیمیایی بسته به حلالیت و سرعت حل شدن کود را  از طریق روش چالکود نیمه عمیق در اختیار درختان قرار داد!! مثلا در مورد سولفاتهای پتاسیم یا کودهای فسفاته دیرحل!! در روش چالکود عمیق عمق چاله ها از 40 سانتی متر به پایین تر در نظر گرفته می شود. باید خاطرنشان کرد اینکه چه روش چالکودی و برای چه نوع کودی و چه نوع خاکی با چه دوره آبیاری بستگی کامل به نظرات کارشناسان دارد و نمی توان خودسرانه تصمیم گیری کرد. در همین سال گذشته از نزدیک شاهد بودم که کشاورزی بدون رعایت اصول چالکود و عمق ریشه شروع به حفر کانالهای عمیق کرد و متاسفانه با ریختن کودهای دامی بیش از حد لازم تقریبا 90 درصد درختان خود را نابود کرد و در اینچنین مواردی نه بنده و نه هیچ کارشناس دیگری کاری در جهت بازگشتن درختان نمی توانستیم انجام دهیم!! در مورد درختانی که از هم فاصله دارند استفاده از روش کانال برداری سرتاسری کار عاقلانه ای بنظر نمی رسد و بهتر آن است که این روش بصورت موضعی یا Localized placement انجام شود بدین صورت که در سایه انداز هر درخت بصورت دایره ای که تنه درخت در مرکز آن باشد اقدام به حفر چاله کرد. گاها می توان از روش نواری یا strip نیز سود جست و بجای حالت دایره ای حالت نواری را در نظر داشت!! گاها در مورد باغاتی که درختان از سنین مختلف برخوردار هستند می توان از روش سوراخ کردن یا Drilling سود جست. معمولا در کشورهای پیشرو از نظر کشاورزی بنابر احتیاج زارعین متخصصین ماشین الات کشاورزی دستگاههایی را برای راحت تر شدن کار ایجاد می کنند. یکی از این دستگاهها می تواند دستگاه مته ای یا دریل خاکی باشد بدین صورت که برای برخی از کودهای شیمیایی و گاها دامی بسته به عمق ریشه درختان جوان و پیر اینچنین دستگاهی شروع به خاکبرداری کند!! این روش در مورد کودهای فسفاته و پتاسه دارای اهمیت زیادی است!! در مورد روش چالکود بر خلاف تصور عموم بخصوص در مورد چالکود عمیق باید در نظر داشت که چاله زدن در دو طرف درختان کاری است غیر عاقلانه و ممکن است موجب آسیب شدید به ریشه ها شود. بهتر است در مورد چالکود عمیق بصورت یکسال یا دو سال در میان با نظر کارشناس گودبرداری انجام شود و نمی شود در یک سال هر دو طرف درختان را در آن واحد عمیق کرد. در مورد چالکود نیمه عمیق و سطحی می توان در یک سال هر دو طرف را گود کرد. در مورد مصرف کودهای دامی و پلت مرغی موجود در بازار مصرف فوت و فن ها و ریزه کاریهای مختلفی وجود دارد که متاسفانه بیش از این نمی شود در مورد آنها صحبت کرد!! کودهای پلت مرغی موجود در بازار مصرف اگر برند مناسبی انتخاب شود نتایجی که شخصا گرفته ام بسیار بهتر از کاربرد کودهای مرغی و گوسفندی و گاوی بصورت فله ای بوده است. کودهای پلت مرغی اگر جنس با کیفیتی داشته باشند و زمان مناسب و عمق مناسب بمصرف برسند بخصوص در سال نیاور فوق العاده بازدهی مناسبی دارند. بصورت تجربی بنده از دو سه سال قبل کودهای دامی مختلف را روی تیمارها و درختان مختلف تست کرده ام و به نتایج زیر رسیده ام. الف-برای درختان پسته هیج کود دامی کود دامی مرغی نمی شود از نظر کارآیی (باید در مورد تامین آب لازم دقت لازم مبذول شود). ب-از بین کودهای مرغی فله ای و پلت شده کودهای پلت شده بخصوص در سال نیاور تاثیر بسیار مناسب تری در جهت ترکه زدن و تولید گره های زایشی جدید داشته اند ج-استفاده از کودهای شیمیای بخصوص کودهای فسفاته با بیس اسیدی ممکن است کارآیی کود پلت مرغی را افزایش دهد!! در مورد کودهای میکرو هم این امر مصداق پیدا می کند!! مکانیزم تاثیر بیشتر کودهای مرغی پلت شده در مقایسه با کودهای مرغی فله ای هنوز بصورت دقیق ناشناخته است شاید همگونی قطعات کود نکته اصلی باشد. آزمایشات و مطالعات بخوبی نشان داده که یکنواختی شکل کودها چه در مورد کودهای شیمیای و چه در مورد کودهای دامی تاثیرات را بمقدار معنی داری در مقایسه با قطعات ناهمگون و بدشکل افزایش خواهد داد!! بسیاری بر این عقیده هستند که شاید گرفتن جواب بهتر از کودهای پلت شده مرغی شاید بخاطر مواد افزودنی باشد که به آنها اضافه می شود! اگر دقت کنیم روی پاکت و کیسه کودهای پلت شده مرغی ادعا می شود که درصدی از آهن، روی، مس اسیدهای هیومیک و ...در آنها وجود دارد که این امر در مورد بیش از 95 درصد کودهای پلت شده مرغی موجود در بازار امری است محال چون برای کارخانه تولید کننده نمی صرفد که پتاسیم یا آهن و مس و ... به کود مرغی خالص اضافه کند!! همانطور که اشاره شد در فشرده سازی کودهای مرغی سری نهفته است که موجب بازدهی بهتر آنها می شود!! نه اینکه کارخانجات سری داشته باشند بلکه خود فشرده سازی کود موجب افزایش راندمان آن خواهد شد از طرف دیگر بنظر می رسد یکنواخت شدن کود نکته اصلی در کارآیی بهتر ایندسته از کودها در مقایسه با کودهای مرغی فله ای باشد. در پایان باید خاطرنشان کرد که اگر جنس کود پلت مرغی مناسب نباشد و زمان مصرف و نحوه مصرف استاندارد نباشد دادن ایندسته از کودها نتیجه ای در بر نخواهد داشت!!

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ٥:٠٥ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/۱٠/۱٤
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED