تاثیر سورفوکتانتها و افزودنی ها روی کارآیی علف کش های بعد از برداشت-قسمت آخر

تاثیر سورفوکتانتها و افزودنی ها روی کارآیی علف کش های بعد از برداشت-قسمت آخر

نوشته: محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی

عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

سورفوکتانتهای رایج در کشاورزی به دو دسته یونی و غیر یونی تقسیم بندی می شوند. روغن های ولک موجود در بازار مصرف اگر چه برای استفاده برای مبارزه با شپشکها و پاشش روی درختان پسته بسیار مضر هستند اما باید توجه داشت که در مورد مبارزه با علفهای هرز استفاده از روغن های ولک بعنوان افزودنی بسیار مفید ارزیابی می شوند بشرطی که بهمراه سم علف کش روی علفهای هرز پاشیده شوند و تماسی با برگها و شاخ و تنه و برگ  درختان پسته نداشته باشند. در مورد روغن های مختلف از نظر نحوه تاثیر بترتیب اول روغن های معدنی (روغن های ولک و پارافین ها و..) بعد روغن های گیاهی متیله شده و بعد روغن های گیاهی معمولی دسته بندی می شوند. بعبارت ساده تر استفاده از روغن های ولک و پارافینی بعنوان افزوننده در مبارزه با علفهای هرز بسیار مفید ارزیابی می شوند! استفاده از روغن های ولک و روغن های پارافینی موجود در بازار می تواند تاثیر بسیار مناسبی در کنترل علفهای هرز داشته باشند و ساختار بیرونی کوتیکول در برگهای علفهای هرز را در هم بشکند! یکی دیگر از سورفوکتانهای مهم سورفوکتانتهای ارگانوسیلیوکنی هستند. استفاده از سورفوکتانتهای ارگانوسیلیوکنی موجب کاهش دادن کشش سطحی و عبور و مرور بهتر محلول سم از روزنه های برگ یا استوماتها خواهد شد. یکی دیگر از موارد مهم کارآیی علف کش ها توجه به اسیدیته یا پی اچ pH محلول سم علف کش است. بهترین پی اچ برای تاثیر مناسب اسیدیته خنثی یا پی اچ 7 ارزیابی می شود. هر چه پی اچ محلول سم به سمت قلیایی شدن پیش رود تاثیر سم علف کش کاهش خواهد یافت. بنابراین افزودنی که بهمراه سم علف کش مورد استفاده قرار می گیرد علاوه بر کاهش دادن کشش سطحی آب و افزایش قدرت پخشندگی محلول سم باید بتواند پی اچ محلول علف کش را نیز در حد خنثی بصورت متعادلی حفظ کند. مبحث استفاده و تولید ادجونتها و افزودنیها در مبارزه با آفات و علفهای هرز یکی از مباحث بسیار مهم و کلیدی و کاربردی است و کارخانجات سازنده افزودنیها هر سال در حال تحقیقات برای رسیدن به ادجونتهایی هستند که کارایی بیشتری داشته باشند. امروزه خوشبختانه در بازار کشاورزی ایران بخصوص در مورد کارخانجات معتبر تولید کودهای و سموم کشاورزی در کشور اسپانیا افزودنی هایی در مارکت ایران وجود دارند که واقعا عالی هستند. افزودنی هایی را من بشخصه در بازار ایران دیده ام که 5 کاره هستند 1-بافر (متعادل شدن اسیدته محلول سم) 2-ضد کف (آنتی فومینگ) 3-افزایش دهنده قدرت چسبندگی 4-کاهش دهنده کشش سطحی! 5- دارای قدرت تر کنندگی! متاسفانه مشکل بزرگ ایندسته از افزونی ها قیمت نسبتا بالای آنها است که بنظر می رسد با توجه به کارآیی که در کنترل آفات و علفهای هرز دارند برای مصرف کننندگان کردن هزینه بیشتر مشکلی نداشته باشد! چون تاثیر اینها بخوبی قابل مشاهده است! یکی  دیگر از موادی که بعنوان افزوننده به محلول سم علف کش اضافه می شود کودهای نیتروژنه بخصوص سولفاتهای آمونیوم هستند. سولفاتهای آمونیوم تاثیر زیادی در کنترل بهتر علفهای هرز در باغات پسته دارند بصورتی که خوشبختانه اکثر کشاورزان هنگام درست کردن محلول سم علف کش چند کیلویی سولفات آمونیوم به محلول سم علف کش اضافه می کنند! مطالعات نشان می دهد که استفاده از سولفاتهای آمونیوم بهمره سموم علف کش بخصوص سم گلیفوسیت (رایج ترین سم علف کش مورد استفاده در باغات پسته!) موجب تاثیر بهتر سم علف کش بدلیل عدم رسوب سم روی سطح برگها بخصوص کوتیکول برگها خواهد شد. در مورد استفاده از چند افزودنی بصورت توامان برای مبارزه با علفهای هرز در داخل محلول سم باید توجه شود که افزودنی هایی که با هم به محلول سم اضافه می شوند دارای تاثیرات آنتاگونیستی روی هم نباشند! استفاده از مواد جاذب  رطوبت بعنوان افزودنی موجب کاهش تاثیر سم علف کش خواهد شد. در مورد بافرها هم بافرهای معمول که موجب کاهش پی اچ می شوند اصولا مشتقات اسیدها هستند از جمله اسید سولفوریک و اسید فسفریک! استفاده از اسید فسفریک بعنوان بافر یا کاهش دهنده پی اچ در کارخانجات تولید کننده بافرها بسیار معمول است و حتی در ایران هم بافرهایی توسط شرکت های معتبر کارخانجات تولید کننده تولید می شوند که اساسا بر مبنای اسید فسفریک ساخته می شوند! سختی آب نیز یکی از فاکتورهای مهم در تاثیر بهینه علف کشهاست. هر چه سختی آب بالاتر باشد تاثیر سم علف کش نیز کاهش خواهد یافت! یکی از علف کش هایی که نسبت به سختی بالای آب حساس است گلیفوست (رانداپ) پر مصرف ترین سم علف کش در باغات پسته ایران است. متاسفانه سم گلیفوسیت نسبت به سختی بالای آب بسیار حساس است و متاسفانه در بسیاری از چاههای کشاورزی در مناطق پسته خیز سختی آب فوق العاده بالاست. یکی از مواردی که تا حدی موجب پس زدن سختی آب و جلوگیری از مزاحمت یونهای کلسیم در محلول سم علف کش گلیفوسیت می شود استفاده از سولفاتهای آمونیوم است (ماده اصلی و پر کاربرد بعنوان افزودنی به محلول سم). یکی از موارد مهمی که در مورد مبارزه با علفهای هرز در ایران باید مد نظر باشد استفاده از سموم علف کش جدید است. متاسفانه کشاورزان باغدار پسته فقط سم رانداپ را می شناسند و از سموم دیگر علف کش که می توانند تاثیر بسیار مناسبی داشته باشند بی اطلاع هستند. البته ضعف تحقیقات در مورد علفهای هرز در باغات پسته ایران بسیار مشهود است و بخش مستقلی بنام تحقیقات علفهای هرز در باغات پسته در هیچ مرکز تحقیقاتی مربوط به پسته وجود ندارد. شاید مبارزه با علفهای هرز در باغات پسته ایران یک بخش عمده از هزینه های باغداران را در طول فصل رشد شامل شود اما متاسفانه تحقیقات کاربردی در این زمینه بسیار کم هستند. استفاده بی رویه و ناصحیح از سم رانداپ بخصوص در مورد درختان کم سن و سال و ضعیف گاها موجب خشکاندن کلی درختان و یا آسیب جدی به آنها شده است. افق های تازه ای در مورد استفاده از سموم علف کش پیش رویشی در باغات پسته باز شده است و تحقیقات در این زمینه توسط آقای دکتر حکم آبادی (موسسه تحقیقات پسته) در رفسنجان در حال بررسی است و نتایج رضایتبخش بوده است. ریسک استفاده از علف کش های پیش رویشی در باغات پسته بسیار بالاست و اگر افراد خودسرانه شروع به استفاده ناصحیح از علف کش های پیش رویشی کنند احتمال خطر زیاد است. کیفیت سموم علف کش موجود در بازار هم خود مثنوی 70 من است و متاسفانه بسیاری از سموم علف کش در بازار ایران از کیفیت چندانی برخوردار نیستند. در مورد علف کش های خارجی با کیفیت ممکن است یک لیتر برای صد لیتر آب کافی باشد ولی در مورد بسیاری از سموم علف کش ایرانی توصیه به استفاده یک لیتر در 40 لیتر آب است (در مورد سم گلیفوسیت). متاسفانه مبارزه با علفهای هرز در باغات پسته مورد فراموشی بسیاری از کشاورزان قرار گرفته و من می شناسم کشاورزانی را که مبارزه با علفهای هرز را چندان جدی نمی شمرند که این جای تعجب دارد. به امید فردایی بهتر برای صنعت پسته ایران!

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ۱٠:۳٤ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٢/۱۱/۱٧
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED