تکنولوژی تولید کودهای پایه مرغی غنی شده مورد استفاده در باغات پسته

تکنولوژی تولید کودهای پایه مرغی غنی شده مورد استفاده در باغات پسته

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده- کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی

Email: jmlzdh_mhmmd@yahoo.com

هشدار: هرگونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

کودهای ارگانیک (organic) یا آلی به کودهایی اطلاق می شود که منشا گیاهی یا دامی دارند. کودهای آلی در مقایسه با کودهای معدنی یا شیمیایی دارای درصد پایین تری از عناصر غذایی هستند اما معمولا این کودها درصد قابل قبولی از مواد غذایی مورد نیاز درختان را در اختیار آنها قرار می دهند. کودهای آلی علاوه بر عناصر اصلی (N, P, K) دارای عناصر میکرو (آهن، روی، مس و.......) هم هستند. بهر روی می توانیم کودهای آلی با منشاهای مختلف (مرغی، گوسفندی، گاوی، کمپوست) را با درصد مشخصی از کودهای شیمیایی مخلوط کنیم. در نتیجه مخلوط کردن کودهای دارای منشا organic با کودهای شیمیایی می توانیم کودهای آلی غنی شده با عناصر معدنی را تولید کنیم که برای تغذیه درختان پسته مفیدند. بعلت پایین بودن تکنولوژی پایین تولید ایندسته کودها بسیاری از متقلبین و سودجویان کودهای بسیار متنوعی با برندهای مختلف را وارد بازار مصرف کرده اند که باید بسیار تامل کرد که کود بی کیفیت  و بنجل را نخریم. انبوه فضولات باقی مانده از مرغداریهای صنعتی و سنتی امروزه به یک معضل جدی برای صاحبان مرغداریها تبدیل شده و این دسته افراد بسیار مشتاقند تا فضولات و بقایای مرغداریها را به کارخانجات تولید کننده کودهای ارگانیک بفروشند. انباشت ایندسته مواد بتدریج باعث آلودگی شدید هوا و خاک و آب می شود. کودهای آلی غنی شده مزایایی زیادی دارند از جمله اینکه 1- تا حد زیادی می توانند جایگزین کودهای معدنی شوند و چون کودهای معدنی قیمت بالایی دارند استفاده از کودهای organic هزینه ها را کاهش می دهد. 2- در ایندسته از کودها می توان درصد عناصر ماکرو و میکرو را بدلخواه تنظیم کرد یعنی بعبارت دیگر بر اساس نیازهای غذایی مناطق مختلف فرمولهای مختلفی (حاوی درصدهای دلخواه از عناصر ماکرو و میکرو) را می توان تولید کرد. 3- مواد بیولوژیکی مفید برای بهبود شرایط خاک و جذب بهینه مانند باکتریها (مثلا تیوباسیلوس ها)، قارچها و میکروارگانیسم های مفید را می توان بر اساس شرایط خاکی و آبی به ایندسته از کودها اضافه نمود 4- ایندسته از کودها (ارگانیک) بر خلاف بسیاری از کودهای شیمیایی ماندگاری بیشتری در خاک دارند و گاها 2 الی 3 سال می توانند تاثیر گذار باشند. 5- همانطور که قبلا در مورد کودهای مرغی بیان شد چون ماده اصلی ایندسته از کودها کودهای حیوانی است می توان از فضولات مختلف برای تولید کود بهره جست و آلودگی های حاصله از انباشت این دسته از مواد را کاهش داد. در مورد بازیافت فضولات مرغی 3 روش اصلی وجود دارد 1- کمپوست کردن فضولات مرغی و نهایتا پوسیدن کامل فضولات که معمولا این پروسه (کمپوست سازی کود مرغ) چندین سال بطول می انجامد. محصول تولید شده به این روش خشک است و دارای درصد پایینی از نیتروژن (N) است 2- دومین روش فرآوری فضولات مرغی به این گونه است که فضولات مرغی جمع آوری شده از مرغداریها را بدون اضافه کردن هیچگونه عنصر معدنی بسرعت کمپوست می کنند در این روش عوامل گند زدا یا Deodorizing agents  را به کود اضافه می کنند و پس از گندزدایی موجودات میکروبی مفید مانند تیوباسیلوس ها را به مخلوط حاصله اضافه می کنند. محصول بدست آمده را کاملا خشک می کنند. کود تولید شده نسبت به کود مرغی تازه فرآوری نشده آلودگی کمتری دارد و برای تغذیه نباتات قابل استفاده است اما همانطور که اشاره شد ماده معدنی به کود اضافه نمی شود 3- در روش سوم فضولات و بقایایی موجود در کف مرغداریها و قفس های مرغی را که دارای درصد بالایی از آب هستند با آهک یا lime مخلوط می کنند و سپس مقداری فسفات  و یا سایر کودهای معدنی دیگر حاوی عناصر ماکرو و میکرو به آن اضافه می کنند. تکنولوژی تولید کودهای آلی مرغی در تمام کارخانجات مشابه و دارای پروسه های خرد کردن، کمپوست سازی، مخلوط سازی، گرانوله کردن، خشک کردن و بسته بندی است. محصول نهایی می تواند بصورت پودری یا گرانول باشد. محصول به صورت پودری براحتی قابل استفاده در زمین های کشاورزی نیست. محصول گرانوله شده مانند کودهای شیمیایی می تواند براحتی در مزارع مورد استفاده قرار گیرد. باید در نظر داشت میزان مواد غذایی موجود در کودهای آلی مرغی بسیار کمتر از میزان مواد موجود در کودهای شیمیایی است. رویه رایج در تولید کودهای پلت شده مرغی اضافه کردن کود شیمیایی سوپرفسفات به آنهاست (مونو یا دوبل سوپرفسفات). سایر کودهای شیمیایی هم می توانند به ایندسته از کودهای اضافه شوند از جمله فسفات آمونیوم، کلرید پتاسیم. علاوه بر این کودها کود اوره نیز می تواند برای افزایش میزان یا درصد نیتروژن به آنها اضافه شود. کود اوره و آهک در مراحل پایانی گرانوله کردن به کودهای مرغی اضافه می شوند. ایجاد موازنه یا فرمولاسیون اختلاط کودهای شیمیایی با کودهای مرغی در کیفیت کودهای مرغی پلت شده بسیار تاثیر گذار است. در جدول شماره 1 میزان درصد عناصر موجود در کودهای مرغی پلت شده را کودهای شیمیایی مقایسه شده اند و همانطور که اشاره شد درصد مواد یا عناصر موجود در کودهای پلت مرغی بسیار کمتر از کودهای شیمیایی است. در شکل شماره 1 به صورت شماتیک پروسه تولید کودهای مرغی معمولی و غنی شده را مشاهده می کنید

جدول شماره 1- درصد مواد موجود در کودهای پلت مرغی در مقایسه آن با برخی ترکیبات شیمیایی

نوع کود

درصد نیتروژنN

درصد فسفرP2O5

درصد پتاسیمK2O

درصد کلسیمCaO

درصد منیزیومMgO

درصد گوگردS

پلت مرغی

3%

2%

2%

 

 

 

سوپرفسفات دوبل

 

46%

 

 

 

 

کلرید پتاسیم

 

 

50%

 

 

 

فسفات آمونیوم

12%

48%

 

 

 

 

سولفات آمونیوم

20%

 

 

 

 

23%

اوره

46%

 

 

 

 

 

آهک

 

 

 

54%

5/2%

 

 

شکل شماره 1 : رویه معمول در تولید کودهای پلت مرغی غنی شده

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ٧:٤٠ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/۱۱/۱٦
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED