هورمون تراپی در درختان پسته

هورمون تراپی در درختان پسته

نوشته: مهندس محمد جمالیزاده-کارشناس ارشد بیماری شناسی گیاهی

عضو انجمن پسته ایران

Email: jmlzdh_mhmmd@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

هورمونهای گیاهی دسته ای از مواد شیمیایی هستند که رشد و توسعه هر گیاهی منجمله درختان پسته را کنترل می کنند. علاوه بر گیاهان حیوانات هم دارای هورمونهای مخصوص به خود هستند و همچنین انسانها. هورمونها در هر موجود زنده نقش کنترل کننده ها بیولوژیکی را بر عهده دارند. میزان تولید هورمونها در هر موجود زنده ای از جمله درختان پسته بسیار کمتر از حد تصور است مثلا در حد ppm. اما باید توجه داشت که اگر همین مقدار ناچیز هم در گیاه تولید نشود و یا کم و زیاد تولید شود اثرات مخربی روی پیکره موجود زنده خواهد گذاشت. در گیاهان مکانی که هورمونهای مختلف تولید می شوند با محل مصرف آنها احتمال دارد تفاوت داشته باشد. هورمونهای گیاهی اصلی شامل اکسین(Ouxin)، سیتوکینین (Cytokinins)، جیبرلین (jiberellin)، اسید آبسیزیک (Abscisic acid)، اتیلن (Ethylene)می شوند. هومونهای فرعی بسیار زیادتری جدیدا معرفی شده اند. بحث هورمونهای گیاهی یکی از بحثهای بسیار مهم و تاثیرگذار در درختان پسته محسوب می شود. چرا که بصورت قطع می توان گفت که با توجه به مشکلات عدیده تغذیه ای و بیماری های و آفات و شوری و مسمومیت و مسایل دیگر که درختان را به مرور از بین می برد قطعا تعادل هورمونی در درختان پسته وجود ندارد و این احتمال وجود دارد که اصلا هورمونی در درختان تولید نشود و یا بمیزان بسیار کمتر از حد لازم تولید شود. متاسفانه آقایان دکتر و مهندسینی که در مراکز تحقیقات کشاورزی بخدمت مشغولند و رشته و گرایش اصلی آنها باغبانی است تا کنون هیچ گونه طرحی برای بررسی هورمونها و نقش هورمونها در پسته ارایه نکرده اند و این باعث تاسف است. یکی از طرحهای فوری و بسیار ضروری در درختان پسته استفاده از هورمون درمانی برای درختان پسته است. در بسیاری از نقاط دنیا کاربرد هورمونها به طرق مختلف برای بالا بردن راندمان باغداری یکی از رایج ترین کارها است اما متاسفانه ما در پسته هیچ مرجعی نداریم که کوچکترین اشاره ای به اندازه گیری دقیق هورمونها در درختان پسته، شناسایی هورمونها در درختان پسته و اپتیمایزکردن (optimization) استفاده از هومومونها در پسته پرداخته باشد. از سرورانی که مطالب را می خوانند و اطلاعاتی در این زمینه دارند استدعا دارم که مطالب را دراختیار من قرار دهند تا با نام خودشان در وب قرار دهم (هورمون تراپی در پسته). امروزه در بسیاری از کشورهای پیشرو بحث هورمون تراپی در باغات بسیار رایج شده است و باغدار با توجه به دستوالعملی که در اختیارش گذاشته شده است از هورمونها به نحو سودمندی بهره برداری می کند. متاسفانه ما هیچ تحقیقی نداریم که بطور مثال هورمون اکسین را چگونه در باغات پسته استفاده کنیم و چه مقدار؟ و در چه بازه زمانی؟ چیزی که قطعا می توان گفت این است که درختان پسته در شرایط فعلی در استان کرمان از تعادل هورمونی و برهمکنش هورمونی مناسبی برخوردار نیستند. یکی از راههای جوان سازی باغات و وادار کردن درختان مسن به ایجاد شاخه و تولید جوانه های زایشی استفاده از هورمونهاست. باید توجه داشت که متاسفانه چون در درختان پسته تحقیق مستدلی راجع به هورمونها صورت نگرفته استفاده خودسرانه از هورمونها خطرناک هست و ممکن است نتیجه معکوس داشته باشد. نکته جالب در مورد کاربرد هومونها در پسته این است که معمولا هورمونهای گیاهی بویژه هومونهای جیبرلین و اکسین در داخل بسیاری از کودهای خارجی با کیفیت (بویژه برندهای اسپانیایی) بنحوی از انحا وجود دارند و اگر چه روی بروشور کود درصدی از هومونها دیده نمی شود (بعلت مقرارت سخت استفاده از هورمونها و فرآورده های هورمونی در اتحادیه اروپا) اما بهر روی مسلما درصد قابل قبولی از هورمونهای گیاهی در داخل این کودها وجود دارند. این مطلب بویژه در مورد کودهایی که حاوی Humic و Fulvic اسید هستند بسیار بارزتر است. این نکته  قابل تامل است که قرار دادن هومونها و فرموله کردن آنها در داخل کودهایی که بصورت محلول پاشی استفاده می شوند بسیار جالب است و در اختیار کشورهای معدودی است بویژه اسپانیا. بهر روی با توجه به فوری بودن و ضرورت کاربرد هورمونها در درختان پسته در شرایط بسیار بد آبی و خاکی مناسب تر آن است بجای هدر دادن بودجه بیت المال در راههایی که یک شاهی هم ارزش ندارند و جنبه تبلیغاتی دارند به این تحقیق بسیار مهم همت گمارده شود تا بتوان درختان را از وضعیت موجود درآورد و نسخه ای قابل توصیه از هورمونها برای استفاده در باغات پسته برای کشاورزان پیچید. یک نکته ضروری دیگر این است که استفاده از هورمونها برای باغات بسیار رایج است در کشورهای پیشرو ولی در ایران ذهنیت کشاورزان نسبت به هورمونها خوب نیست (مثلا می گوینده در مرغداری ها استفاده از هورمونها موجب می شود که مرغها مثلا 40 روزه روانه بازار شوند و مرغهای هورمونی خوب نیستند و از این دست مسایل و...). اما باید ذهنیت کشاورزان را نسبت به هورمون درمانی در باغات پسته عوض کرد. در این گفتار من می توانستم به جز به جز کاری که هورمونها انجام می دهند و معرفی هورمونها بپردازم اما بهتر دیدم که مسیری باز کنم برای محقیقین محترم مراکز تحقیقاتی که امکانات تحقیق در این زمینه را دارند توجهی به این امر مهم داشته باشند. به امید آن روزی فردایی بهتر برای پسته ایران

  
نویسنده : محمد جمالیزاده تاج آبادی ; ساعت ۱۱:۳۳ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٠/۱٢/۸
تگ ها :

دریافت کد وضعيت آب و هوا


  FEED