خوشه هایی که نبستند!!

خوشه هایی که نبستند!!

نوشته: محمد جمالیزاده-کارشناسی ارشد بیماری شناسی گیاهی

عضو انجمن پسته ایران

Email: mojamalizadeh@yahoo.com

هشدار: هر گونه استفاده از این مطالب باید با ذکر منبع یا اجازه رسمی نویسنده باشد

امسال یعنی سال 1393 سالی نسبتا نادر و عجیب و غریب در مورد درختان پسته در بسیاری از مناطق بحساب می آید. حکایت خوشه های درختان پسته در مورد واریته های بادامی حکایت غمباری است و پیش بینی ها در مورد باردهی بهتر و مناسب تر درختان بادامی را معکوس کرده است. درختان احمدآقایی و اکبری در بسیاری از نقاط خوشه هایی بسیار تنک و کم دانه دارند و این اصلا مساله جالبی نیست!! حتی بسیاری درختان فندقی را بریدند و درختان اکبری و احمدآقایی را توسعه دادند اما امسال حکایت درختان فندقی حکایت دیگری است و درختان فندقی بسیار شادابتر بنظر می رسند. همانطور که در جستار پیش عرض شد اگر وضعیت بارندگی ها بهمین منوال باشد به احتمال زیاد درختان فندقی و کله قوچی به روزهای اوج خود باز خواهند گشت و کشاورزانی که اکبری و احمدآقایی را توسعه می دهند ضرر می کنند. بهر روی اینها همه حدس و گمان است و ممکن است سال به سال وضعیت فرق کند. حتی در مورد درختان فندقی که امسال شادابی و طراوت خاصی دارند در برخی از نقاط سرمازدگی بهاره بسیاری از دانه های ریز را نابود کرده است. بهر روی خسارت نبستن خوشه ها به اندازه ای که انتظار می رفت افسوس بسیاری از کشاورزان را بهمراه داشته است. بسیاری از کشاورزان می پندارند که مشکل اصلی مربوط به بازدگی است در صورتی که مساله بازدگی مساله ای فرعی بوده است و بنظر می رسد عامل اصلی نبستن خوشه ها بخصوص در درختان فندقی و کله قوچی بعلت سرمازدگی بهاره بوده است. مقدار سرمازدگی در نقاط مختلف بسیار متغییر بوده است اما مقدار خسارت بر اساس گفته های  محترم جهاد کشاورزی شهرستان زرند در شهرستان زرند بین 30 تا 35 درصد برآورد شده است اما بنظر می رسد در برخی از باغات بالای 70 درصد گره ها اصلا باز نشده اند و در برخی از باغات نیز بالای 50 درصد از خوشه هایی که در مراحل اولیه رشدی بودند در اثر سرمازدگی از بین رفتند. بهر روی اگر چه رشد رویشی و شاخ و برگ و رنگ درختان امسال بعلت بارندگی ها بهتر ارزیابی می شود اما خوشه ها وضعیت مناسبی ندارند. باید توجه کرد شرایط باغات پسته بسیار متغییر است و هیچ جیز بصورت قطعی قابل پیش بینی نیست.  هر سال مشکل جدیدی در باغات پسته حادث می شود و یک سال پر محصول سالی است که تغییرات اقلیمی ناگهانی در حداقل مقدار ممکن باشد. بهر روی با توجه به رشد رویشی درختان اگر اتفاق خاصی نیفتد سال آینده سال بسیار پرباری برای درختان فندقی و احتمالا احمدآقایی و اکبری خواهد بود. یکی دیگر از مشکلات امسال مربوط به خوشه ها در درختان پسته عدم هماهنگی رشد خوشه ها در برخی از باغات بود بصورتی که در یک درخت برخی از خوشه ها از نظر رشدی بسیار خوب و جلوتر بودند و ایندسته از خوشه ها دانه های خوبی دارند و از سرما نجات یافته اند و برخی دیگر از خوشه ها از نظر رشدی بسیار عقب تر بودند و در مواجهه با سرمای بهاره متاسفانه از بین رفتند. بهر روی یکی از اثرات بسیار مهم محلولپاشی و تقویت ریشه ای در درختان پسته در زمستان جلو افتادن رشد خوشه ها و درختان است و موجب می شود که از نظر برخورد با سرما مقاومت بسیار بهتری  داشته باشند! بر خلاف نظرات بسیاری از کارشناسان بنده بر این اعتقاد هستم که هر چه رشد درختان در بهار زودتر آغاز شود خطراتی که برای خوشه ها از نظر سرما و بادزدگی و حتی برخی از آفات خطرناک مانند سن ها پیش می آید بسیار کمتر خواهد بود. استفاده از کودهای کلسیمی نقش مهمی در افزایش مقاومت دانه ها در خوشه ها و نریختن دانه ها دارد. برند کود کلسیمی موجود در بازار، قابلیت اختلاط با سموم و دوز مصرف همگی اهمیت زیادی دارند و نمی توان بصورت خودسرانه محلول را استفاده کرد. بسیاری از دانه هایی که از نظر رشدی عقب تر هستند اگر محلولی که روی آنها پاشیده می شود قویتر از حد معمول باشد دانه های ریز بسرعت خواهند خشکید هر چند که دانه های قوی باقیمانده بهتر می شوند. بهر روی در توصیه به محلولپاشی و حتی دادن کودهای خاکی و آبکود باید دقت زیادی مبذول شود!! هر گونه استفاده ناصحیح و خودسرانه می تواند خطرناک باشد و درصد بالایی از دانه ها در خوشه ها را بخشکاند. متاسفانه علاوه بر بادزگی و سرمازدگی امسال که بشدت موجب تنک شدن خوشه ها شده خسارت شدید برخی از آفات از جمله سن ها نیز در برخی از نقاط کار را بدتر و سخت تر کرده است. سن ها آفاتی بسیار مقاوم و سمج هستند و سموم معمول از جمله فنتیون و فنتریتیون تاثیر چندانی با دوزهای پایین ندارند و اگر هم دوز سم را بالا ببریم موجب خشکیدگی دانه ها در خوشه ها خواهد شد. بهر روی توصیه اکید به کشاورزان و باغداران این است که حتما از توان علمی کارشناسان بهره برداری کنند و استفاده خودسرانه از سموم و کودهای محلولپاشی را فراموش کنند!! بهر روی بنظر می رسد با توجه به سرمازدگی و خسارت شدید برخی از آفات باز هم تولید پسته امسال هم تقریبا در حد سال گذشته باشد و قیمت آن نیز روند صعودی داشته باشد اما باز هم برای نتیجه گیری زود است و باید صبر کنیم ببینیم چه اتفاقاتی خواهد افتاد. بحث پسیل پسته یا شیره خشک نیز امسال بنظر می رسد نسبت به پارسال بهتر باشد و فشار آفت بدلیل بارندگی ها کمتر باشد!! تا همین وقت از سال نیز حداقل نسبت به پارسال یک نوبت سم پاشی بر علیه پسیل پسته کمتر بوده است!! باغاتی که از نظر کارشناسان بهره می گیرند بمراتب وضعیت درختان و حتی خسارت آفات و سرمازدگی کمتر است و این ثابت می کند که برای موفقیت باید علمی کار کرد و حداقل وضع را از همین وضعیت فعلی موجود بدتر نکرد. در پایان از برخی از خوانندگان مطالب وبلاگ پوزش می طلبم چون وقت چندانی برای پرداختن به سوالات و جواب دادن سوالات آنها ندارم. از بسیاری از افرادی که از مناطق مختلف پسته خیز به بنده امیل می دهند برای مشاوره پوزش می طلبم چون وقت کافی برای دادن مشاوره موثر ندارم. همیشه برای شخص بنده کیفیت کار بسیار مهمتر از کمیت است و بهمین دلیل بیش از این حد توان کار ندارم. به امید فردایی بهتر برای صنعت پسته ایران.

/ 22 نظر / 54 بازدید
نمایش نظرات قبلی
دادمند(صندوق بیمه خراسان رضوی)

خاک گچی که باغداران منطقه استفاده میکنند معملا از تپه های گچی اطراف استخراج میشه و باید دقت نظر بشه که شور نباشه .خاک گچ علاوه بر تامین کلسیم گیاه نقش اصلاح بافت خاک رو هم به عهده داره و میتونه در افزایش خلل و فرج خاک و ظرفیت نگهداری اب خاک موثر باشه ضمن اینکه خاک گچ خاصیت خارج نمودن عنصر مضر سدیم از مناطق جذب ریشه رو هم داره. عموما خاک گچ در زمستان به زمین داده میشه و پس از انجام شخم سطحی همراه با اب سنگین در دسترس خاک قرار میگیره.برای استفاده از خاک گچ حتما نباید زمین شور یا قلیا باشه و خاک گچ رو میشه در هر زمین استفاده نمود فقط مورد مهم اینکه خاکهایی که گچ فراوان استفاده بشه معمول از پتاس تخلیه میشن وباید برای جبران استفاده بشه

کرمی

بازم ممنون فقط اینکه زمینهایی که بطور طبیعی گچ دارند ایا بعد از گذشت سالها اون گچ بی اثر شده و باید مجددا به زمین گچ داد؟

دادمند(صندوق بیمه خراسان رضوی)

زمینهای که درصد گچ انها بالا هست به تجربه نشون داده که خیلی ضعیف هستند و برای اینکه بتونن در دوران بلوغ باغات پسته رو شاداب نگه دارند احتیاج به هزینه خیلی زیادی دارند بنابراین توصیه به عدم کشت در اینگونه خاکهاست.

کرمی

با سلام مجدد آیا این حرف مبنای علمی هم داره؟ دلیلش چی میتونه باشه؟ ضمنا ما باغاتی داریم که درصد گچشون بالاست ولی خیلی رشدشون از جاهای دیگه بیشتره و البته تازه به مرحله باوری رسیده .چه مشکلی میتونه واسه این باغات پیش بیاد.در هر صورت حالا که کشت شده باید چکار کرد؟

دادمند(صندوق بیمه خراسان رضوی)

البته بستگی به میزان گچی بودن خاک داره و اینکه کل سطوح خاک دارای همچین بافتی است یا یک لایه از خاک .....در مورد مبنای علمی یک مورد رو مسلم بدونید رنگ خاک نشان از حاصلحیزی اون داره شما اگر به مناطق پرباران یا اروپا سفر کنید خواهید دید رنگ خاک اون مناطق بسیار تیره تر از مناطق ما هست و اون به خاطر وجود هموس و البته وجود کلوئید های خاک هست هر چه میزان این کلوئید ها بیشتر باشه درصد تبادل عناصر خاک بالاتر هست به این معنی که خاک ظرفیت نگهداری مواد غذایی بیشتری رو داره اتفاقی که در خاکهای گچی وجود نداره! به هر روی در مورد باغاتی که در خاکهای گچی کشت شدند تا قبل از باردهی اتفاقی نمی افته ولی پس از باردهی خواهید دید که درصد میوه های پوک انها خیلی بالاست برای اصلاح هم همان روش همیشگی یعنی ایجاد کانال عمیق در یک سمت درخت و تولید بافت جدید خاک در ان کانال از طریق ریختن خاک و کود دامی و ابیاری درختان از همین مسیر .....توصیه میشه روشی که برای همه باغاتی که بافت و ساختمان خاک مناسبی ندارند توصیه میشه و البته پر هزینه هم هست.سپاس

با تشکر از مهندس جمالیزاده بابت این وبلاگ.آقای دادمند نظراتتون بسیار سازنده بود

کرمی

ازجوابتون کمال تشکر را دارم.پس به نظر شما اگر یک لایه گچی داشته ولی بقیه اش نوع دیگر مثلا سیلتی یارسی باشد میتونه حتی مفید هم باشه.

مهرداد وکیل زاده

میوه خور یا مغز خور پسته . آفتی که هیچ وقت زیارتش نکرده بودم . عملا در ایران مبارزه بیولوژیک نداره و داره محصولم را خراب میکنه . سم پاشی کنم زحمات 4 ساله ام از بین میره و اگر نپاشم قسمتی از محصول که معلوم نیست چقدر . از صاحبان نظر راهنمائی و پیشنهاد میخوام . در ضمن سموم متاسیتوکس و زولون تا چه مدتی باقیمانده دارند ؟ همچنین سم موونتو ؟ با تشکر

مهرداد وکیل زاده

با سلام دوستان گرامی این خبر را در خصوص محصول امسال بخوانید : http://www.khorasannews.com/OnlineNews.aspx?newsid=740490 موفق باشیم.

میثم قاسمی نیا

با سلام درخصوص کلسیم،اگر کلسیم به خاک داده شود در صورتیکه بهار خنکی داشته باشیم این کلسیم به ندرت جذب درخت میشود ونیاز لازم به محلول پاشی خواهد بود ،از طرفی کود های کلسیم محلول پاشی مرسوم حرکت کندی داخل آوند دارند وحتی ممکن است به خوشه نتونند وارد شوند،بنابراین در محلول پاشی باید توجه داشت اگر هدف خوشه هست باید خوشه ها نیز مستقیما محلول پاشیشوند وگرنه شاید محلول پاشی بروی برگ آنقدر اهم تاثیر نداشته باشد یا حتی المقدور از کودهای کلسیمی استفاده نمود که برای انتقال دارای حمال هستند حمال هایی مانند ید یا غیره.. بنابراین کلسیم در خاک در بهارهای خنک انتقال بسیار ضعیفتری خواهد داشت وحتی با آبیاری وضعیت بدلیل رقیق شدن داخل اوندها بدتر میشود